Revised May 10, 2017; December 1, 2017; July 7, 2018; August 16, 2019; August 14, 2022
Chỉnh sửa ngày 10/05/2017; ngày 01/12/2017; ngày 07/07/2018; ngày 16/08/2019; ngày 14/08/2022
Micchā Diṭṭhi – Only Dasa Akusala Completely Removed by a Sotāpanna
Micchā Diṭṭhi – Loại duy nhất trong Dasa Akusala được một Sotāpanna loại bỏ hoàn toàn
1. Upon attaining the Sotāpanna stage, micchā diṭṭhi (the ten types of micchā diṭṭhi together with wrong views of nicca, sukha, and atta) is COMPLETELY removed. That is one akusala out of dasa akusala. But that accounts for more than 99% of akusala (defilements) from one’s mind since the “apāyagāmi strength” of the other nine akusala kamma are also removed.
Khi đạt đến bậc Sotāpanna, micchā diṭṭhi (mười loại micchā diṭṭhi cùng với những quan điểm sai lầm về nicca, sukha và atta) được loại bỏ HOÀN TOÀN. Đó là một akusala trong dasa akusala. Nhưng điều ấy tương đương với việc loại bỏ hơn 99% akusala (phiền não) khỏi tâm, vì “sức mạnh apāyagāmi” của chín loại akusala kamma còn lại cũng được loại bỏ.
▪ That illustrates the importance of removing micchā diṭṭhi and why I have so many posts on that. Also, see the first discourse in “Three Marks of Existence – English Discourses.”
Điều này cho thấy tầm quan trọng của việc loại bỏ micchā diṭṭhi và lý do tôi có rất nhiều bài viết về điều ấy. Xem thêm bài giảng đầu tiên trong “Three Marks of Existence – English Discourses.”
▪ Some people think a Sotāpanna is incapable of breaking the five precepts based on an incorrect translation of the WebLink: suttacentral: Gihi Sutta (AN 5.179). The relevant verse is: “..ariyasāvako pāṇātipātā paṭivirato hoti, adinnādānā paṭivirato hoti, kāmesumicchācārā paṭivirato hoti, musāvādā paṭivirato hoti, surāmerayamajjapamādaṭṭhānā paṭivirato hoti.”
Một số người cho rằng một Sotāpanna không thể phạm ngũ giới, dựa trên bản dịch không đúng của WebLink: suttacentral: Gihi Sutta (AN 5.179). Câu kinh liên quan là: “..ariyasāvako pāṇātipātā paṭivirato hoti, adinnādānā paṭivirato hoti, kāmesumicchācārā paṭivirato hoti, musāvādā paṭivirato hoti, surāmerayamajjapamādaṭṭhānā paṭivirato hoti.”
▪ However, “pativirato hoti” does not mean “abstains from” as translated at many online sites; it means “does not do with liking.” Thus, a Sotāpanna may — under some conditions — break the five precepts. It is only an Arahant that will not break five precepts or engage in dasa akusala.
Tuy nhiên, “pativirato hoti” không có nghĩa là “kiêng tránh” như được dịch trên nhiều trang mạng; nó có nghĩa là “không làm với sự ưa thích.” Vì vậy, trong một số điều kiện, một Sotāpanna có thể phạm ngũ giới. Chỉ một Arahant mới không phạm ngũ giới hoặc thực hiện dasa akusala.
▪ The five precepts have deeper meanings, too: “The Five Precepts – What the Buddha Meant by Them.”
Ngũ giới cũng có những ý nghĩa sâu xa hơn: “The Five Precepts – What the Buddha Meant by Them.”
2. With the removal of micchā diṭṭhi, a Sotāpanna will be incapable of doing the following six deeds (per “WebLink: suttacentral: Bahudhātuka Sutta (MN 115)”.)
Sau khi loại bỏ micchā diṭṭhi, một Sotāpanna sẽ không thể thực hiện sáu việc sau đây (theo “WebLink: suttacentral: Bahudhātuka Sutta (MN 115)”).
(i.) Killing one’s mother.
Giết mẹ mình.
(ii.) Killing one’s father.
Giết cha mình.
(iii.) Killing an Arahant.
Giết một Arahant.
(iv.) Injuring a Buddha.
Làm Đức Phật bị thương.
(v.) Causing saṅgha bheda (spreading wrong Dhamma is included here).
Gây ra saṅgha bheda (bao gồm cả việc truyền bá Dhamma sai lầm).
(vi.) Taking refuge in anyone other than a Buddha (i.e., believing in other ways of “salvation”).
Quy y bất kỳ ai khác ngoài Đức Phật (tức tin vào những con đường “cứu rỗi” khác).
▪ Furthermore, a Sotāpanna will avoid an unimaginable amount of future suffering.
Hơn nữa, một Sotāpanna sẽ tránh được một lượng đau khổ trong tương lai lớn đến mức không thể hình dung.
Future Suffering Removed by a Sotāpanna
Đau Khổ Trong Tương Lai Được Một Sotāpanna Loại Bỏ
3. WebLink: suttacentral: Nakhasikha Sutta (SN 13.1) describes the vast amount of defilement removed by a Sotāpanna.
WebLink: suttacentral: Nakhasikha Sutta (SN 13.1) mô tả lượng phiền não rất lớn được một Sotāpanna loại bỏ.
▪ One time the Buddha picked up a little bit of dust with the tip of his fingernail and asked the bhikkhus, “What do you think bhikkhus? Which is greater: the little bit of dust I have picked up with the tip of my fingernail, or the soil in this great Earth?.”
Một lần, Đức Phật lấy một ít bụi đất bằng đầu móng tay rồi hỏi các bhikkhu: “Các bhikkhu nghĩ sao? Cái nào nhiều hơn: chút bụi đất Ta lấy bằng đầu móng tay, hay đất trên đại địa này?”
▪ Of course, the bhikkhus answered that the amount of soil on this Earth is vastly more massive than the bit of dust on a fingernail.
Dĩ nhiên, các bhikkhu trả lời rằng lượng đất trên đại địa này nhiều hơn vô cùng so với chút bụi đất trên đầu móng tay.
▪ Then the Buddha told the bhikkhus that the amount of suffering that a Sotāpanna has removed could be compared to the soil on the whole Earth. The amount that he/she has left to stop can be compared to the bit of dust on his fingernail.
Sau đó, Đức Phật nói với các bhikkhu rằng lượng đau khổ mà một Sotāpanna đã loại bỏ có thể ví với đất trên toàn bộ đại địa. Lượng đau khổ còn lại mà người ấy cần chấm dứt có thể ví với chút bụi đất trên đầu móng tay của Ngài.
▪ Therefore, the amount of suffering a Sotāpanna has left in future rebirths is insignificant compared to that of an average human.
Vì vậy, lượng đau khổ còn lại của một Sotāpanna trong những lần tái sinh tương lai là không đáng kể so với một người bình thường.
4. More analogies are given in a series of suttas starting with “WebLink: suttacentral: Paṭhamasinerupabbatarāja Sutta (SN 56.49).” “The amount of suffering a Sotāpanna has to endure can be compared to seven grains of sand on top of mount Sineru. The amount of suffering a normal human has left to endure can be compared to sand in the whole mountain.”
Những ví dụ so sánh khác được trình bày trong một loạt sutta, bắt đầu với “WebLink: suttacentral: Paṭhamasinerupabbatarāja Sutta (SN 56.49).” “Lượng đau khổ mà một Sotāpanna phải chịu có thể ví với bảy hạt cát trên đỉnh núi Sineru. Lượng đau khổ còn lại mà một người bình thường phải chịu có thể ví với cát của cả ngọn núi.”
▪ That is logical since the suffering encountered in the niraya never ceases. One birth in the niraya (hell) would lead to much more suffering than thousands of births in the human or higher realms.
Điều đó hợp lý vì đau khổ phải chịu trong niraya không bao giờ ngừng. Một lần sinh vào niraya (địa ngục) sẽ dẫn đến đau khổ nhiều hơn rất nhiều so với hàng nghìn lần sinh vào cõi người hoặc các cõi cao hơn.
▪ A Sotāpanna will NEVER be reborn in the four lowest realms due to the complete removal of ONE dasa akusala, that of micchā diṭṭhi. Furthermore, he/she will have only seven future bhava left and those in the human realm or the realms above it.
Một Sotāpanna sẽ KHÔNG BAO GIỜ tái sinh vào bốn cõi thấp nhất nhờ loại bỏ hoàn toàn MỘT loại trong dasa akusala, đó là micchā diṭṭhi. Hơn nữa, người ấy chỉ còn bảy bhava trong tương lai, thuộc cõi người hoặc những cõi cao hơn.
Removal of Micchā Diṭṭhi Is Enough to Become a Sotāpanna
Loại bỏ Micchā Diṭṭhi là Đủ Để Trở Thành một Sotāpanna
5. That may be why most people tend to think that attaining the Sotāpanna stage requires attaining jhānā, all sorts of abhiññā powers, etc. None of that is a requirement for achieving the Sotāpanna stage.
Đó có thể là lý do phần lớn mọi người thường nghĩ rằng muốn đạt bậc Sotāpanna thì phải chứng đạt jhānā, đủ loại năng lực abhiññā, v.v. Không điều nào trong số ấy là yêu cầu để đạt bậc Sotāpanna.
▪ One may think that a Sotāpanna would have removed at least half of the ten evils (dasa akusala.) It turns out that a Sotāpanna completely removes only one of the dasa akusala, that of niyata micchā diṭṭhi. Of course, in achieving that, a Sotāpanna would have reduced the “apāyagāmī strength” of most of the other dasa akusala.That is the key to understanding. In particular, abhijjā [abhijjhā] or lobha reduced to rāga level and vyāpāda or dosa is reduced to paṭigha level; see, “Lobha, Dosa, Moha versus Raga, Patigha, Avijjā.”
Một người có thể nghĩ rằng một Sotāpanna đã loại bỏ ít nhất một nửa trong mười điều bất thiện (dasa akusala). Thực ra, một Sotāpanna chỉ loại bỏ hoàn toàn một loại trong dasa akusala, đó là niyata micchā diṭṭhi. Dĩ nhiên, khi đạt được điều ấy, một Sotāpanna đã giảm “sức mạnh apāyagāmī” của phần lớn các loại dasa akusala còn lại. Đây là điểm then chốt cần hiểu. Cụ thể, abhijjā [abhijjhā] hay lobha giảm xuống mức rāga, còn vyāpāda hay dosa giảm xuống mức paṭigha; xem “Lobha, Dosa, Moha versus Raga, Patigha, Avijjā.”
▪ For a discussion on dasa akusala, see, “Ten Immoral Actions (Dasa Akusala).” As discussed in that post, Niyata Micchā Diṭṭhi (established wrong views) is an akusala done with the mind.
Để tìm hiểu về dasa akusala, xem “Ten Immoral Actions (Dasa Akusala).” Như đã bàn trong bài ấy, Niyata Micchā Diṭṭhi (những tà kiến đã ăn sâu) là một akusala được thực hiện bằng tâm.
▪ A Sotāpanna is said to have achieved “dassanena pahatabba” or removal of defilements via correct vision. He/she has removed an unimaginably vast amount of evils (“keles” or “kilesa” or “klesha”) with the removal of micchā diṭṭhi, or attaining the first stage of Sammā Diṭṭhi: the true nature of this world of 31 realms.
Một Sotāpanna được nói là đã đạt “dassanena pahatabba,” tức loại bỏ phiền não nhờ cái thấy đúng đắn. Người ấy đã loại bỏ một lượng bất thiện lớn đến mức không thể hình dung (“keles” hay “kilesa” hay “klesha”) bằng việc loại bỏ micchā diṭṭhi, hay đạt bậc đầu tiên của Sammā Diṭṭhi: thấy bản chất thật của thế giới gồm 31 cõi này.
▪ How a Sotāpanna reduces dasa akusala via getting rid of micchā diṭṭhi “to overcome apāyagāmī citta” is discussed in “Akusala Citta – How a Sotāpanna Avoids Apayagami Citta.” Here is it described how five out of the 12 akusala citta do not arise after the Sotāpanna stage; those are the five that lead to birth in the apāyā.
Cách một Sotāpanna giảm dasa akusala bằng việc loại bỏ micchā diṭṭhi “để vượt qua apāyagāmī citta” được bàn trong “Akusala Citta – How a Sotāpanna Avoids Apayagami Citta.” Bài ấy mô tả vì sao năm trong số 12 loại akusala citta không còn phát sinh sau khi đạt bậc Sotāpanna; đó là năm loại dẫn đến tái sinh vào apāyā.
6. That is a critical point to understand. Removal of micchā diṭṭhi leads to the stopping of highly immoral actions. Most people worry excessively about the defilements done with the body and speech. They are afraid of even accidentally killing an insect or telling a “white lie.” Of course, those must be avoided, too, because moral behavior (speech and actions) are a prerequisite for cleansing the mind.
Đó là điểm then chốt cần hiểu. Loại bỏ micchā diṭṭhi dẫn đến việc chấm dứt những hành động bất thiện nghiêm trọng. Phần lớn mọi người lo lắng quá mức về những hành vi ô nhiễm được thực hiện qua thân và lời nói. Họ sợ ngay cả việc vô tình giết một con côn trùng hoặc nói một “lời nói dối vô hại.” Dĩ nhiên, cũng cần tránh những việc ấy, vì hành vi đạo đức (lời nói và hành động) là điều kiện tiên quyết để thanh lọc tâm.
▪ But having niyata micchā diṭṭhi is million-fold more weighty. These and other types of Niyata Micchā Diṭṭhi (established wrong views) are discussed in “Ten Immoral Actions (Dasa Akusala)” and “Mahā Cattārīsaka Sutta (Discourse on the Great Forty).”
Nhưng có niyata micchā diṭṭhi còn nghiêm trọng hơn gấp triệu lần. Những loại ấy và các loại Niyata Micchā Diṭṭhi khác (những tà kiến đã ăn sâu) được bàn trong “Ten Immoral Actions (Dasa Akusala)” và “Mahā Cattārīsaka Sutta (Discourse on the Great Forty).”
▪ It would be beneficial to understand the weights of different types of kamma; see “How to Evaluate Weights of Different Kammas.”
Hiểu được mức độ nặng nhẹ của các loại kamma khác nhau sẽ có ích; xem “How to Evaluate Weights of Different Kammas.”
▪ If one has a vessel that is leaking water, there is no point in trying to plug the smaller holes first. One should seal the largest hole first, which in this case is getting rid of micchā diṭṭhi or false views (about this world).
Nếu có một vật chứa đang rò nước, cố bịt những lỗ nhỏ trước sẽ chẳng có ích gì. Nên bịt lỗ lớn nhất trước; trong trường hợp này, đó là loại bỏ micchā diṭṭhi hay các quan điểm sai lầm (về thế giới này).
▪ That may still not convince some. If so, see whether this conclusion contradicts anything in the Tipiṭaka. One should carefully examine all the “requirements” that must be fulfilled to attain the Sotāpanna stage. It should become clear that this is all one needs to do.
Điều ấy có thể vẫn chưa thuyết phục được một số người. Nếu vậy, hãy xem kết luận này có mâu thuẫn với điều gì trong Tipiṭaka hay không. Nên xem xét kỹ tất cả các “yêu cầu” cần đáp ứng để đạt bậc Sotāpanna. Khi ấy, sẽ thấy rõ đây là tất cả những gì cần làm.
▪ And that comes only via learning Dhamma, the correct version, the version discovered by the Buddha and passed down through generations of Noble Persons or Ariyā. We discussed in detail in the post, “Four Conditions for Attaining Sotāpanna Magga/Phala.”
Và điều ấy chỉ có được bằng cách học Dhamma đúng đắn, Dhamma do Đức Phật khám phá và được truyền lại qua các thế hệ Thánh nhân hay Ariyā. Chúng ta đã bàn chi tiết trong bài “Four Conditions for Attaining Sotāpanna Magga/Phala.”
▪ Of course, one needs to have removed micchā diṭṭhi even to become a Sotāpanna Anugāmi: “Micchā Diṭṭhi, Gandhabba, and Sotāpanna Stage.”
Dĩ nhiên, ngay cả để trở thành một Sotāpanna Anugāmi, một người cũng cần loại bỏ micchā diṭṭhi: “Micchā Diṭṭhi, Gandhabba, and Sotāpanna Stage.”
The Next Step
Bước tiếp theo
7. A Sotāpanna has removed the “wrong views” about the nature of this world. But the tendency to “feel” that there are mind-pleasing things in this world is still there.
Một Sotāpanna đã loại bỏ những “quan điểm sai lầm” về bản chất của thế giới này. Nhưng khuynh hướng “cảm thấy” rằng trong thế giới này có những điều làm tâm vui thích vẫn còn.
▪ That is why we need to comprehend the term saññā, commonly translated into English as “perception.”
Đó là lý do chúng ta cần hiểu rõ thuật ngữ saññā, thường được dịch sang tiếng Anh với nghĩa “sự nhận biết.”
▪ Of course, Saññā is one of 52 cetasika and one component of pañcakkhandha. It is one of the seven universal cetasika that arise with every citta.
Dĩ nhiên, Saññā là một trong 52 cetasika và là một thành phần của pañcakkhandha. Đó là một trong bảy cetasika biến hành, phát sinh cùng với mọi citta.
8. Saññā works very closely with another universal cetasika called manasikāra. Manasikāra is the cetasika that brings old memories and future hopes into a citta. When cetanā “puts together the citta,” the citta recognizes the subject (saññā) and automatically produces vedanā (feelings) about it. Thus we can see the significant roles of those four cetasika right away.
Saññā phối hợp rất chặt chẽ với một cetasika biến hành khác gọi là manasikāra. Manasikāra là cetasika đưa những ký ức cũ và những hy vọng về tương lai vào một citta. Khi cetanā “kết hợp các thành phần của citta,” citta nhận biết đối tượng (saññā) và tự động tạo ra vedanā (cảm thọ) về đối tượng ấy. Như vậy, chúng ta có thể thấy ngay vai trò quan trọng của bốn cetasika đó.
▪ But saññā is not limited to “recognizing objects.” Saññā is the “inner understanding” of any concept.
Nhưng saññā không chỉ giới hạn ở việc “nhận biết đối tượng.” Saññā là “sự hiểu biết bên trong” về bất kỳ khái niệm nào.
▪ For example, when we hear “fire,” we immediately recognize that. Even a picture of a fire may flash in our minds. But a baby (or someone who does not understand English) does not have a “saññā” for that word; it means nothing to them. But the baby (or that person) can understand what “fire” means if we teach it to them.
Ví dụ, khi nghe từ “lửa,” chúng ta nhận biết ngay. Thậm chí hình ảnh một ngọn lửa có thể lóe lên trong tâm. Nhưng một em bé (hoặc người không hiểu tiếng Anh) không có “saññā” về từ ấy; từ đó không có ý nghĩa gì đối với họ. Tuy nhiên, em bé (hoặc người ấy) có thể hiểu “lửa” nghĩa là gì nếu chúng ta dạy cho họ.
▪ Growing up, we acquire innumerable “saññā” mostly by becoming familiar with them. We first recognize who “mother” and “father” are, know different colors, different objects, etc. For details, see “Saññā – What It Really Means.”
Trong quá trình lớn lên, chúng ta hình thành vô số “saññā,” chủ yếu nhờ dần trở nên quen thuộc với những điều ấy. Trước tiên, chúng ta nhận biết ai là “mẹ” và “cha,” biết các màu sắc, các đồ vật khác nhau, v.v. Để biết thêm chi tiết, xem “Saññā – What It Really Means.”
9. Even though we acquire “saññā” for most objects and people, some strong saññā may be “passed down” from previous lives. That can take many forms.
Mặc dù chúng ta hình thành “saññā” về phần lớn đồ vật và con người, một số saññā mạnh có thể được “truyền lại” từ những đời trước. Điều đó có thể biểu hiện dưới nhiều hình thức.
▪ When visiting a place that one had never previously visited in this life, some people may already “know” about that place in great detail. Children who remember past lives have been reported to lead investigators to various locations in faraway cities where they had lived in previous lives. Many adults have said they can walk a city with complete confidence that they are visiting for the first time.
Khi đến một nơi chưa từng ghé thăm trong đời này, một số người có thể đã “biết” rất tường tận về nơi ấy. Đã có những báo cáo về các trẻ nhớ được tiền kiếp dẫn người điều tra đến nhiều địa điểm trong những thành phố xa xôi, nơi các em từng sống ở đời trước. Nhiều người trưởng thành cho biết họ có thể đi lại trong một thành phố hoàn toàn tự tin dù đây là lần đầu đến đó.
▪ Then there is the “ability” to play the piano, recite suttā, or just be able to comprehend complex mathematics as a child, etc. Some of these cases discussed in “Evidence for Rebirth.”
Rồi còn có “khả năng” chơi đàn piano, tụng suttā, hoặc hiểu được toán học phức tạp ngay từ khi còn nhỏ, v.v. Một số trường hợp như vậy được bàn trong “Evidence for Rebirth.”
10. We “acquire” most saññā through our families first, then through friends, schools, workplaces, etc.
Chúng ta “tiếp nhận” phần lớn saññā trước tiên từ gia đình, rồi từ bạn bè, trường học, nơi làm việc, v.v.
▪ Thus most of our “world views” or diṭṭhis are acquired through our families. Our first impressions of moral issues, politics, and religions come from our families.
Vì vậy, phần lớn “thế giới quan” hay diṭṭhi của chúng ta được tiếp nhận từ gia đình. Những ấn tượng ban đầu về các vấn đề đạo đức, chính trị và tôn giáo đều đến từ gia đình.
▪ Those saññās are hard to change, depending on how forcefully and frequently they have been used.
Những saññā ấy khó thay đổi đến mức nào tùy thuộc vào mức độ mạnh mẽ và tần suất chúng đã được vận dụng.
▪ However, the human mind is unique. When given enough substantial evidence, one’s saññā about something or some concept can PERMANENTLY change. For example, when one learns how to do algebra (addition and subtraction, etc.) correctly, one will never forget that. And even if an authority figure (a teacher) insists that one plus two is four, even a child will not accept that. He/she can count fingers and show the teacher that the correct answer IS three.
Tuy nhiên, tâm con người có khả năng đặc biệt. Khi được cung cấp đủ bằng chứng xác đáng, saññā của một người về một điều hay một khái niệm nào đó có thể thay đổi VĨNH VIỄN. Ví dụ, khi học được cách làm đại số (phép cộng, phép trừ, v.v.) chính xác, người ấy sẽ không bao giờ quên. Và ngay cả khi một người có uy tín (một giáo viên) khăng khăng rằng một cộng hai bằng bốn, thì ngay cả một đứa trẻ cũng không chấp nhận. Em có thể đếm ngón tay và chỉ cho giáo viên thấy đáp án đúng CHÍNH LÀ ba.
11. As we grow up, we acquire saññā for more specialized tasks. One could “learn” to become a carpenter, a doctor, an engineer, etc.
Khi lớn lên, chúng ta hình thành saññā cho những công việc chuyên môn hơn. Một người có thể “học” để trở thành thợ mộc, bác sĩ, kỹ sư, v.v.
▪ This “learning” is acquiring “saññā” for a particular task. It is not just memorizing how to do things. When a physician finishes his/her learning, he/she can “troubleshoot” a brand new patient and figure out what is wrong. When an engineer builds a new structure, it could be something that has not been made before. One acquires “skills.”
Việc “học” này là hình thành “saññā” cho một công việc cụ thể. Đó không chỉ là ghi nhớ cách làm. Khi hoàn tất quá trình học, một bác sĩ có thể “tìm nguyên nhân bệnh” ở một bệnh nhân hoàn toàn mới và xác định vấn đề nằm ở đâu. Khi một kỹ sư xây dựng một công trình mới, đó có thể là thứ chưa từng được làm trước đây. Người ấy có được các “kỹ năng.”
▪ Once one learns a “skill,” one will never forget that; at least it is easy to “get back to it.” One who had learned to ride a bicycle as a child may never touch a bike for 30-40 years. But even at old age, he can ride a bike with minimal effort.
Một khi đã học được một “kỹ năng,” người ta sẽ không bao giờ quên; ít nhất cũng dễ dàng “thực hiện lại.” Một người đã học đi xe đạp từ nhỏ có thể không đụng đến xe đạp suốt 30–40 năm. Nhưng ngay cả khi đã lớn tuổi, người ấy vẫn có thể đi xe đạp mà không cần cố gắng nhiều.
Removal of “Micchā Saññā” or “Saññā Vipallāsa” Needed for Higher Magga Phala
Cần loại bỏ “Micchā Saññā” hay “Saññā Vipallāsa” để đạt Magga Phala Cao hơn
12. A Sotāpanna acquires a basic level of understanding about “this world” and that “knowledge” or “comprehension” does not go away even in future lives.
Một Sotāpanna có được sự hiểu biết ở mức căn bản về “thế giới này,” và “tri thức” hay “sự thấu hiểu” ấy không mất đi, ngay cả trong những đời sau.
▪ Once someone sees a “glimpse” of the Buddha’s core message, in the long run, there is no permanent happiness to be had by wishing for anything in this world
Một khi đã “thấy thoáng qua” thông điệp cốt lõi của Đức Phật, người ấy hiểu rằng về lâu dài, không thể có hạnh phúc bền vững bằng cách mong cầu bất cứ điều gì trong thế giới này
▪ That kind of a “vision change” does not happen quickly unless one has “saññā” about that from previous lives; that is why it is easier for some people to grasp these concepts.
“Sự thay đổi cách nhìn” ấy không diễn ra nhanh chóng, trừ khi một người đã có “saññā” về điều đó từ những đời trước; đó là lý do một số người dễ nắm bắt những khái niệm này hơn.
▪ And this “saññā” cannot be acquired via memorizing suttā, how to recite the Paṭicca Samuppāda cycle, etc. Instead, one needs to COMPREHEND the concepts.
Và không thể có được “saññā” này bằng cách học thuộc suttā, cách tụng chu trình Paṭicca Samuppāda, v.v. Thay vào đó, cần THẤU HIỂU các khái niệm.
▪ The KEY concept to grasp is the “anicca saññā.”
Khái niệm THEN CHỐT cần nắm bắt là “anicca saññā.”
13. The only way to “build up” the correct saññā is to make an effort to understand the key message of the Buddha. Humans usually have wrong perceptions or “vipareetha saññā” that one can find happiness in this life by working hard. Most people do not even think beyond this life, even if they believe in rebirth. That is also called the “nicca saññā” (pronounced “nichcha saññā”), i.e., by working hard or by sheer luck, one can achieve and maintain things in this world to one’s satisfaction.
Cách duy nhất để “vun bồi” saññā đúng đắn là nỗ lực hiểu thông điệp then chốt của Đức Phật. Con người thường có nhận thức sai lầm, hay “vipareetha saññā,” rằng có thể tìm thấy hạnh phúc trong đời này bằng cách làm việc chăm chỉ. Phần lớn mọi người thậm chí không nghĩ xa hơn đời này, ngay cả khi tin vào tái sinh. Điều đó cũng được gọi là “nicca saññā” (phát âm là “nichcha saññā”), tức cho rằng bằng sự chăm chỉ hoặc chỉ nhờ may mắn, có thể đạt được và duy trì những điều trong thế giới này theo ý mình.
▪ The fundamental teaching of the Buddha is about the “anicca saññā,” i.e., it is NOT POSSIBLE to maintain ANYTHING to one’s satisfaction in the long run. The Sotāpanna stage of Nibbāna is attained when the anicca saññā is cultivated to some significant extent.
Lời dạy căn bản của Đức Phật nói về “anicca saññā,” tức về lâu dài, KHÔNG THỂ duy trì BẤT CỨ ĐIỀU GÌ theo ý mình. Bậc Sotāpanna của Nibbāna đạt được đến khi anicca saññā được tu tập đến một mức đáng kể.
▪ When one has developed the anicca saññā to this level, one’s mind automatically blocks “apāyagāmi citta.”
Khi đã phát triển anicca saññā đến mức này, tâm người ấy tự động ngăn chặn “apāyagāmi citta.”
▪ As we discussed in the Abhidhamma section, citta flow very fast, and we do not have control over those initial cittā. In extreme cases like sudden rages or sheer greed, we will be unable to “control ourselves” without permanently removing “apāyagāmi gati” by getting rid of micchā diṭṭhi.
Như đã bàn trong phần Abhidhamma, citta diễn tiến rất nhanh và chúng ta không kiểm soát được những cittā ban đầu ấy. Trong những trường hợp cực đoan như cơn giận dữ bất chợt hoặc lòng tham mãnh liệt, chúng ta sẽ không thể “kiểm soát bản thân” nếu chưa loại bỏ vĩnh viễn “apāyagāmi gati” bằng cách loại bỏ micchā diṭṭhi.
▪ It is this anicca saññā that grows as one attains higher stages of Nibbāna (Sakadāgāmī and Anāgāmī) and peaks at the Arahant stage. At the Arahant stage, one can see the “anicca nature” of ALL saṅkhāra, not only abhisaṅkhāra. That is what is expressed by “Sabbe saṅkhāra anicca,” and in the Girimānanda sutta, the Buddha told Ven. Ānanda, “Ayaṁ vuccati Ānanda, sabba saṅkhāresu anicca saññā”; see, “Anicca, Dukkha, Anatta – According to Some Key Suttā.”
Chính anicca saññā này phát triển khi một người đạt các bậc Nibbāna cao hơn (Sakadāgāmī và Anāgāmī), rồi đạt mức cao nhất ở bậc Arahant. Ở bậc Arahant, người ấy có thể thấy “bản chất anicca” của TẤT CẢ saṅkhāra, chứ không chỉ abhisaṅkhāra. Đó là điều được diễn đạt bằng “Sabbe saṅkhāra anicca,” và trong Girimānanda sutta, Đức Phật nói với Tôn giả Ānanda: “Ayaṁ vuccati Ānanda, sabba saṅkhāresu anicca saññā”; xem “Anicca, Dukkha, Anatta – According to Some Key Suttā.”
▪ Therefore, before worrying about anicca saññā, one must remove the wrong diṭṭhi by becoming a Sotāpanna. See, “Vipallāsa (Diṭṭhi, Saññā, Citta) Affect Saṅkhāra.”
Vì vậy, trước khi quan tâm đến anicca saññā, cần loại bỏ diṭṭhi sai lầm bằng cách trở thành một Sotāpanna. Xem “Vipallāsa (Diṭṭhi, Saññā, Citta) Affect Saṅkhāra.”
14. When one develops the anicca saññā via learning Dhamma (listening and reading), the tendency to act immorally, even under extreme pressure, will slowly diminish.
Khi phát triển anicca saññā bằng cách học Dhamma (nghe và đọc), khuynh hướng hành động bất thiện sẽ dần giảm bớt, ngay cả khi chịu áp lực rất lớn.
▪ One would be able to see the corresponding “cooling down” (reduced stress level) when one thinks back after several months (it could be sooner for some people). One will gradually feel the nirāmisa sukha and be drawn to Dhamma. One would automatically start spending more time learning Dhamma.
Sau vài tháng, khi nhìn lại, người ấy sẽ thấy sự “lắng dịu” tương ứng (mức độ căng thẳng giảm xuống); với một số người, điều này có thể đến sớm hơn. Người ấy sẽ dần cảm nhận nirāmisa sukha và cảm thấy muốn tìm hiểu Dhamma. Họ sẽ tự nhiên bắt đầu dành nhiều thời gian hơn để học Dhamma.
▪ One does not need to force anything except to make an initial determination to verify the truth of what I have discussed above by reading (and listening) and developing the “Dhamma vicaya” sabbojjanga. Make a habit of critically evaluating relevant posts at this site and from other sources. That is the best and most direct meditation technique for attaining the Sotāpanna stage. Buddha Dhamma is about learning the true nature of this world, which WILL automatically lead to the purification of the mind; see “The Importance of Purifying the Mind.”
Không cần ép buộc điều gì, ngoài việc ban đầu quyết tâm kiểm chứng tính đúng đắn của những điều tôi đã bàn ở trên bằng cách đọc (và nghe), đồng thời phát triển “Dhamma vicaya” sabbojjanga. Hãy tạo thói quen xem xét kỹ lưỡng, có suy xét các bài viết liên quan trên trang này và từ những nguồn khác. Đó là phương pháp thiền tốt nhất và trực tiếp nhất để đạt bậc Sotāpanna. Dhamma của Đức Phật là sự tìm hiểu về bản chất chân thực của thế giới này – điều chắc chắn sẽ tự động dẫn đến sự thanh tịnh tâm trí; hãy xem mục “The Importance of Purifying the Mind”.
▪ The more one purifies one’s mind, the easier it will become to grasp the key Dhamma concepts and cultivate the “anicca saññā.” And developing anicca saññā itself leads to the purification of the mind. That is why learning becomes exponentially fast once getting some traction.
Càng thanh lọc tâm, người ta càng dễ nắm bắt những khái niệm Dhamma then chốt và tu tập “anicca saññā.” Và chính việc phát triển anicca saññā cũng dẫn đến sự thanh lọc tâm. Đó là lý do việc học trở nên nhanh hơn theo cấp số nhân khi đã bắt đầu có tiến triển.
More on the anicca saññā (for those who may be Sotāpannas) at: How to Cultivate the Anicca Saññā
Tìm hiểu thêm về anicca saññā (dành cho những người có thể đã là Sotāpanna) tại: How to Cultivate the Anicca Saññā
