Buddhism without Rebirth and Nibbāna? / Phật Giáo Không Có Tái Sinh và Nibbāna?

Revised August 18, 2016; February 14, 2020; rewritten with new chart #2, February 20, 2023

Chỉnh sửa ngày 18/8/2016; ngày 14/02/2020; viết lại với sơ đồ mới số 2, ngày 20/02/2023

Rebirth and Nibbāna are core axioms in Buddha Dhamma (Buddhism). However, one does not need to believe in either rebirth or Nibbāna to get started.

Tái sinh và Nibbāna là những tiên đề cốt lõi trong Dhamma của Đức Phật (Phật giáo). Tuy nhiên, một người không cần phải tin vào tái sinh hay Nibbāna để bắt đầu.

Introduction

Giới thiệu

  1. I participated in several internet forums on “Buddhism” in 2013 and 2014. One thing that stands out is that many people like Buddhism, but they cannot understand what the big deal is about rebirth, and they cannot comprehend what Nibbāna is. Thinking is: Why can’t we have Buddhism without rebirth (because I do not believe in rebirth) and Nibbāna (because that seems too complicated)?

Tôi đã tham gia một số diễn đàn trên Internet về “Phật giáo” trong các năm 2013 và 2014. Một điều nổi bật là nhiều người thích Phật giáo, nhưng họ không thể hiểu vì sao tái sinh lại là vấn đề quan trọng, và họ cũng không thể lĩnh hội Nibbāna là gì. Cách suy nghĩ của họ là: Tại sao chúng ta không thể có Phật giáo mà không cần tái sinh, vì tôi không tin vào tái sinh, và không cần Nibbāna, vì điều đó có vẻ quá phức tạp?

They are turned off by the concept of rebirth and are mystified by the concept of Nibbāna.

Họ cảm thấy không hứng thú với khái niệm tái sinh và thấy khái niệm Nibbāna thật bí ẩn, khó hiểu.

  • Rebirth. I think the first issue is that most major religions are based on three levels of existence: This life and one of two eternal stages of life after that; committed to either heaven or hell for eternity based on what one does in this life. That model is straightforward. Buddha’s 31 realms of existence with many “unseen beings” seems far-fetched. Also, the possibility of being reborn as an animal is a disgusting keys” before the theory of evolution.

Tái sinh. Tôi nghĩ vấn đề đầu tiên là phần lớn các tôn giáo lớn đều dựa trên ba cấp độ tồn tại: đời sống này và một trong hai trạng thái đời sống vĩnh viễn sau đó; một người sẽ ở thiên đường hoặc địa ngục đời đời tùy theo những gì người ấy làm trong đời này. Mô hình đó khá dễ hiểu. Ba mươi mốt cõi tồn tại của Đức Phật, với nhiều “chúng sinh không nhìn thấy được”, có vẻ xa vời. Ngoài ra, khả năng tái sinh làm động vật là một ý nghĩ gây khó chịu, tương tự như cảm giác của con người trước đây về việc “tiến hóa từ loài khỉ” trước khi thuyết tiến hóa được đưa ra.

  • Nibbāna. The second issue has become a problem mainly because of Mahāyāna doctrines. Mahāyāna sect arose basically out of the philosophical analyses of Nibbāna by Nagarjuna, Asanga, and other Mahāyāna forefathers. They could not understand the concept of Nibbāna or what happens to an Arahant upon death. So, they came up with concepts like suñyatā (suññatā) or emptiness; see, “What is Sunyata or Sunnata (Emptiness).”

Nibbāna. Vấn đề thứ hai trở thành một trở ngại chủ yếu do các giáo thuyết Mahāyāna. Về cơ bản, tông phái Mahāyāna phát sinh từ các phân tích triết học về Nibbāna của Nagarjuna, Asanga và những bậc tiền bối Mahāyāna khác. Họ không thể hiểu khái niệm Nibbāna hoặc điều gì xảy ra với một Arahant sau khi chết. Vì vậy, họ đưa ra các khái niệm như suñyatā (suññatā), hay tính không; xem “What is Sunyata or Sunnata (Emptiness).”

Need for Understanding the Basics

Cần Hiểu Những Điều Căn Bản

  1. There are two co-existing facets of Buddha Dhamma:

Có hai phương diện cùng tồn tại trong Dhamma của Đức Phật:

  • The Buddha said, “This Dhamma is unlike anything the world has ever seen.” It needs a paradigm change to get into the “new perspective about this worldview of the Buddha.” To understand the core message, one must put aside all preconceived notions.

Đức Phật dạy: “Dhamma này không giống bất kỳ điều gì mà thế gian từng biết đến.” Cần có một sự thay đổi mô thức tư duy để bước vào “góc nhìn mới về thế giới quan này của Đức Phật”. Để hiểu thông điệp cốt lõi, một người phải gạt sang một bên mọi quan niệm có sẵn.

  • However, the Buddha also said, “My Dhamma is good in the beginning, good in the middle, and good at the end.” There is something to be gained from Buddha Dhamma for people who just learned about it. This is why I have separated posts into three categories on the site.

Tuy nhiên, Đức Phật cũng dạy: “Dhamma của Ta thiện lành ở phần đầu, thiện lành ở phần giữa và thiện lành ở phần cuối.” Những người mới tìm hiểu về Dhamma của Đức Phật vẫn có thể đạt được điều gì đó từ đó. Đây là lý do tôi đã chia các bài viết trên trang web thành ba nhóm.

  • In Bhikkhu Bodhi’s book, “In the Buddha’s Words,” there is a chapter on “The Happiness Visible in this Present Life,” where Buddha’s discourses to those who did not have an aspiration to attain Nibbāna but were interested in pursuing moral lives, are described.

Trong cuốn sách “In the Buddha’s Words” của Bhikkhu Bodhi, có một chương về “Hạnh Phúc Có Thể Thấy Được Ngay Trong Đời Sống Hiện Tại”, trong đó mô tả các bài giảng của Đức Phật dành cho những người không có nguyện vọng đạt Nibbāna nhưng quan tâm đến việc theo đuổi đời sống đạo đức.

  • The concepts such as rebirth and Nibbāna are paradigm-changing concepts. But as one follows what one understands, these concepts will become evident; I have summarized these two concepts below. But it will take much more effort and reading many more posts if one is interested in understanding Buddha Dhamma.

Các khái niệm như tái sinh và Nibbāna là những khái niệm làm thay đổi mô thức tư duy. Nhưng khi một người thực hành theo những gì mình hiểu, các khái niệm này sẽ trở nên rõ ràng; tôi đã tóm tắt hai khái niệm này bên dưới. Tuy nhiên, nếu một người quan tâm đến việc hiểu Dhamma của Đức Phật, người ấy sẽ cần nỗ lực nhiều hơn và đọc thêm nhiều bài viết hơn nữa.

  • For those who do not believe in rebirth, there is a simple way to get started without believing in the rebirth process. I strongly suggest the following post: “Starting on the Path without Belief in Rebirth.”

Đối với những người không tin vào tái sinh, có một cách đơn giản để bắt đầu mà không cần tin vào tiến trình tái sinh. Tôi đặc biệt đề xuất bài viết sau: “Starting on the Path without Belief in Rebirth.”

“Secular Buddhism” Can Be a Stepping Stone

“Phật giáo Thế tục” Có thể là Một Bước đệm

  1. However, in the end — If one is to benefit fully from Buddha Dhamma — one needs to understand its core message. And that core message is that this life is only but a little time in the cycle of rebirths that we have been on from eternity and that “our world” is much more complex than we see, with 31 realms instead of the two (human and animal realms) that we see. Even more significantly, the suffering in many of the lower realms of existence is much worse than that in the human or animal realm.

Tuy nhiên, cuối cùng, nếu một người muốn hưởng lợi trọn vẹn từ Dhamma của Đức Phật, người ấy cần hiểu thông điệp cốt lõi của Dhamma ấy. Thông điệp cốt lõi đó là đời sống này chỉ là một khoảng thời gian rất ngắn trong chu kỳ tái sinh mà chúng ta đã đi qua từ vô thủy, và “thế giới của chúng ta” phức tạp hơn rất nhiều so với những gì chúng ta thấy, với 31 cõi thay vì chỉ hai cõi mà chúng ta thấy là cõi người và cõi động vật. Quan trọng hơn nữa, đau khổ trong nhiều cõi thấp của sự tồn tại còn khủng khiếp hơn nhiều so với đau khổ trong cõi người hoặc cõi động vật.

  • That is a LOT of things to accept as a basis. But we are fortunate compared to those who lived even a hundred years ago. Because now we have EVIDENCE to back up this more comprehensive worldview of the Buddha; see “Views on Life.”

Đó là RẤT NHIỀU điều cần chấp nhận làm nền tảng. Nhưng chúng ta may mắn hơn so với những người đã sống thậm chí chỉ một trăm năm trước. Bởi vì ngày nay chúng ta có BẰNG CHỨNG để củng cố thế giới quan toàn diện hơn này của Đức Phật; xem “Views on Life.”

  • And both major Mahāyāna sects and Theravāda Buddhism believe in rebirth and the concept of Nibbāna. All Buddhists (except the type of Stephen Batchelor, who has written some popular books on Buddhism) believe in rebirth and Nibbāna. The label “secular Buddhism” describes those who like other aspects of Buddhism (basically moral living and meditation) but not necessarily rebirth and Nibbāna.

Và cả các tông phái Mahāyāna lớn lẫn Phật giáo Theravāda đều tin vào tái sinh và khái niệm Nibbāna. Tất cả các Phật tử, ngoại trừ kiểu người như Stephen Batchelor, người đã viết một số cuốn sách phổ biến về Phật giáo, đều tin vào tái sinh và Nibbāna. Nhãn gọi “Phật giáo thế tục” dùng để mô tả những người thích các khía cạnh khác của Phật giáo, về cơ bản là đời sống đạo đức và thiền, nhưng không nhất thiết tin vào tái sinh và Nibbāna.

  • Thus, a Buddhist not believing in reirth/Nibbāna is an oxymoron. The Pāli or Sinhala word for Buddhist is “Bhauddhaya,” meaning “a person trying the stop the rebirth process” (“Bhava+uddha”). Buddha Dhamma means “path or method of removing bhava and thus stopping the rebirth process.” Buddha means “one who has removed bhava (and attained Nibbāna).”

Vì vậy, một Phật tử không tin vào tái sinh/Nibbāna là một cách nói tự mâu thuẫn. Từ Pāli hoặc Sinhala để chỉ Phật tử là “Bhauddhaya”, có nghĩa là “một người đang cố gắng chấm dứt tiến trình tái sinh” (“Bhava+uddha”). Dhamma của Đức Phật có nghĩa là “con đường hoặc phương pháp loại bỏ bhava và nhờ đó chấm dứt tiến trình tái sinh.” Buddha có nghĩa là “người đã loại bỏ bhava và đạt Nibbāna.”

  • However, there is no need to accept rebirth forcefully without believing in it; that would not work in the long term. One can start at a point where one can experience the other type of hidden suffering in this life: “Starting on the Path without Belief in Rebirth.”

Tuy nhiên, không cần phải cưỡng ép bản thân chấp nhận tái sinh khi chưa tin vào điều đó; về lâu dài, cách này sẽ không hiệu quả. Một người có thể bắt đầu từ điểm mà mình có thể trải nghiệm loại đau khổ tiềm ẩn khác trong đời này: “Starting on the Path without Belief in Rebirth.”

  1. Therefore, one can be a “secular Buddhist”; that could be an intermediate state (stepping stone) before becoming a Buddhist. We need to understand the concepts clearly. Since there is no formal established way to declare oneself a “Buddhist” (or a need to do that), it is really in one’s mind whether one is a Buddhist or not. The Buddha clearly stated that each person is at his/her level of understanding. And there is no need to pretend; what one believes is what it is. The critical thing is to make sure one is fully informed.

Vì vậy, một người có thể là một “Phật tử thế tục”; đó có thể là một trạng thái trung gian, hay một bước đệm, trước khi trở thành một Phật tử. Chúng ta cần hiểu rõ các khái niệm. Vì không có một cách thức chính thức nào được thiết lập để tuyên bố mình là “Phật tử”, và cũng không nhất thiết cần làm vậy, việc một người có phải là Phật tử hay không thực sự nằm ở trong tâm người ấy. Đức Phật đã nói rõ rằng mỗi người ở một mức độ hiểu biết riêng. Và không cần phải giả vờ; điều một người tin chính là điều người ấy tin. Điều quan trọng là phải bảo đảm rằng người ấy được thông tin đầy đủ.

  • One does not become a Buddhist by reciting the precepts. One becomes a Buddhist gradually as the mind embraces the worldview of the Buddha and realizes that real happiness is attained by comprehending the true nature of this world: anicca, dukkha, anatta, and eventually by stopping the rebirth process.

Một người không trở thành Phật tử chỉ bằng cách tụng đọc các giới. Một người dần dần trở thành Phật tử khi tâm tiếp nhận thế giới quan của Đức Phật và nhận ra rằng hạnh phúc chân thật đạt được bằng cách lĩnh hội bản chất thực sự của thế giới này: anicca, dukkha, anatta, và cuối cùng bằng cách chấm dứt tiến trình tái sinh.

  1. In the meantime, it is essential to realize that particular wrong views are bound to have adverse consequences, according to Buddha Dhamma. Established (firm) view that there is no rebirth process is one included in micchā diṭṭhi, which is one of the (strong) dasa akusala, that makes a birth in the apāyā (four lowest realms of existence) possible. It is unnecessary to firmly believe in rebirth at once; one should at least leave that as a possibility. What is critical is not to have niyata (established) micchā diṭṭhi.

Trong khi đó, điều thiết yếu là phải nhận ra rằng theo Dhamma của Đức Phật, một số tà kiến nhất định chắc chắn sẽ đưa đến những hậu quả bất lợi. Quan điểm cố định, vững chắc rằng không có tiến trình tái sinh là một trong những quan điểm thuộc micchā diṭṭhi, vốn là một trong dasa akusala mạnh, khiến việc tái sinh vào apāyā, tức bốn cõi tồn tại thấp nhất, trở nên có thể xảy ra. Không cần phải tin chắc vào tái sinh ngay lập tức; ít nhất, một người nên để ngỏ điều đó như một khả năng. Điều quan trọng là không có niyata micchā diṭṭhi, tức tà kiến đã được thiết lập vững chắc.

  • Faith in Buddha Dhamma differs from other religions; belief in rebirth or Nibbāna are not tenets. One either believes in them or does not; see, “Is Buddha Dhamma (Buddhism) a Religion?.” One MAY change one’s view after looking at the facts, especially if one can experience the release from one kind of suffering; see “Starting on the Path without Belief in Rebirth.”

Niềm tin trong Dhamma của Đức Phật khác với các tôn giáo khác; niềm tin vào tái sinh hoặc Nibbāna không phải là những tín điều. Một người hoặc tin vào chúng, hoặc không; xem “Is Buddha Dhamma (Buddhism) a Religion?.” Một người CÓ THỂ thay đổi quan điểm của mình sau khi xem xét các sự thật, đặc biệt nếu người ấy có thể trải nghiệm sự giải thoát khỏi một loại đau khổ; xem “Starting on the Path without Belief in Rebirth.”

Sorting Through Many Interpretations

Sàng Lọc Nhiều Cách Diễn Giải

  1. Finally, it will take a real effort to sort through all the different versions of “Buddhism” out there. Over two thousand five hundred years, just like now, people have tried to “mold” Buddha Dhamma into a form they like, which is why we have so many versions. But when that is done, the uniqueness, the real message, gets lost. We need to keep intact this unique message, with the understanding that not everyone comprehends it right away.

Cuối cùng, cần có nỗ lực thực sự để sàng lọc tất cả các phiên bản “Phật giáo” khác nhau ngoài kia. Trong hơn hai nghìn năm trăm năm qua, cũng như hiện nay, con người đã cố gắng “định hình” Dhamma của Đức Phật thành một dạng mà họ ưa thích; đó là lý do chúng ta có nhiều phiên bản như vậy. Nhưng khi làm như thế, tính độc đáo và thông điệp thực sự sẽ bị mất đi. Chúng ta cần giữ nguyên vẹn thông điệp độc đáo này, đồng thời hiểu rằng không phải ai cũng lĩnh hội được ngay lập tức.

  • The key is to discard any version or aspect that does not provide a consistent picture. Buddha Dhamma describes the laws of nature, and there cannot be any inconsistencies. That is what I am trying to do with this website. If you see something inconsistent on the website, please let me know.

Điều then chốt là loại bỏ bất kỳ phiên bản hoặc khía cạnh nào không đem lại một bức tranh nhất quán. Dhamma của Đức Phật mô tả các quy luật tự nhiên, và trong đó không thể có bất kỳ sự mâu thuẫn nào. Đó là điều tôi đang cố gắng thực hiện với trang web này. Nếu bạn thấy điều gì không nhất quán trên trang web, vui lòng cho tôi biết.

  • I use the Tipiṭaka (Pāli Canon) as the basis. It was written over two thousand years ago (by Arahants who had experienced Nibbāna) and is the oldest document encompassing the three central teachings: Suttā, Vinaya, and Abhidhamma.

Tôi sử dụng Tipiṭaka, tức Kinh điển Pāli, làm nền tảng. Bộ kinh này được ghi chép hơn hai nghìn năm trước bởi các Arahant đã trải nghiệm Nibbāna, và là tài liệu cổ nhất bao hàm ba giáo lý trung tâm: Suttā, Vinaya và Abhidhamma.

  • I have documented the flaws in Mahāyāna and (to a lesser extent) in current Theravāda books by pointing out the inconsistencies with the Tipiṭaka. Also, I show that everything is self-consistent, which is the scientific basis to illustrate the validity of a theory. Newton’s theory of gravity had to be modified because they were inconsistent with finer measurements.

Tôi đã ghi nhận những thiếu sót trong Mahāyāna và, ở mức độ ít hơn, trong các sách Theravāda hiện nay bằng cách chỉ ra những điểm không nhất quán với Tipiṭaka. Ngoài ra, tôi cũng cho thấy rằng mọi thứ đều nhất quán nội tại, đây là cơ sở khoa học để minh họa tính đúng đắn của một lý thuyết. Thuyết hấp dẫn của Newton đã phải được sửa đổi vì nó không còn phù hợp với các phép đo tinh vi hơn.

  1. It does not matter what we believe personally. We need to find the actual laws of nature that the Buddha discovered. Laws of nature, like gravity or laws of motion, do not care about our beliefs; see “Why it is Critical to Find the Pure Buddha Dhamma.”

Điều chúng ta tin theo cá nhân không quan trọng. Chúng ta cần tìm ra các quy luật tự nhiên thực sự mà Đức Phật đã khám phá. Các quy luật tự nhiên, chẳng hạn như lực hấp dẫn hoặc các định luật chuyển động, không quan tâm đến niềm tin của chúng ta; xem “Why it is Critical to Find the Pure Buddha Dhamma.”

  • Just like in modern science, one needs to discard any inconsistent interpretations. See “Buddha Dhamma: Non-Perceivability and Self-Consistency.” Many current interpretations, even within the Theravāda tradition, have numerous inconsistencies; see “Elephants in the Room.” However, the existing Tipiṭaka is fully self-consistent if the correct meanings of keywords like viññāṇa, saṅkhāra, anicca, anatta, etc. are adopted as explained there.

Cũng như trong khoa học hiện đại, một người cần loại bỏ bất kỳ cách diễn giải nào không nhất quán. Xem “Buddha Dhamma: Non-Perceivability and Self-Consistency.” Nhiều cách diễn giải hiện nay, ngay cả trong truyền thống Theravāda, có rất nhiều điểm không nhất quán; xem “Elephants in the Room.” Tuy nhiên, Tipiṭaka hiện có hoàn toàn nhất quán nội tại nếu các ý nghĩa đúng của những từ khóa như viññāṇa, saṅkhāra, anicca, anatta, v.v. được chấp nhận như đã giải thích tại đó.

  • Buddha Dhamma (in its pure form) has withstood all tests; see “Dhamma and Science – Introduction.” Both current Mahāyāna and Theravāda teachings must be revised back to the original. It can be proven that there are self-contradictions within both sects and contradictions with the teachings of the Buddha. A series of posts point out these “problem areas,” starting with “Key Problems with Mahāyāna Teachings.”

Dhamma của Đức Phật, trong hình thức thuần khiết của nó, đã vượt qua mọi kiểm chứng; xem “Dhamma and Science – Introduction.” Cả giáo lý Mahāyāna và Theravāda hiện nay đều phải được chỉnh sửa trở lại nguyên bản. Có thể chứng minh rằng trong cả hai tông phái đều có những mâu thuẫn nội tại và những điểm mâu thuẫn với giáo lý của Đức Phật. Một loạt bài viết đã chỉ ra những “vấn đề” này, bắt đầu với “Key Problems with Mahāyāna Teachings.”

  • Having established that rebirth and Nibbāna are the “lifeblood” of Buddha Dhamma, we can now turn to the following question: What evidence is there to “prove” rebirth? What is the big deal about Nibbāna, which sounds so esoteric?

Sau khi đã xác lập rằng tái sinh và Nibbāna là “mạch sống” của Dhamma của Đức Phật, giờ đây chúng ta có thể chuyển sang câu hỏi sau: Có bằng chứng nào để “chứng minh” tái sinh? Điều gì khiến Nibbāna, một khái niệm nghe có vẻ rất huyền áo, trở nên quan trọng đến vậy?

A. REBIRTH

A. TÁI SINH

  1. I have summarized some of the existing evidence for rebirth; see “Evidence for Rebirth.” I am unsure what will qualify as “proof,” but one thing is obvious: A strong case can be made for it. There is evidence from many different areas consistent with the Buddha’s other teachings, for example, the existence of a manomaya kāya; see “Manomaya Kāya (Gandhabba) and the Physical Body.”

Tôi đã tóm tắt một số bằng chứng hiện có về tái sinh; xem “Evidence for Rebirth.” Tôi không chắc điều gì sẽ được xem là “bằng chứng xác thực”, nhưng có một điều rõ ràng: có thể đưa ra một lập luận rất mạnh mẽ cho điều đó. Có bằng chứng từ nhiều lĩnh vực khác nhau phù hợp với các giáo lý khác của Đức Phật, chẳng hạn như sự tồn tại của manomaya kāya; xem “Manomaya Kāya (Gandhabba) and the Physical Body.”

  • If a person can believe even a SINGLE piece of evidence presented there, it is not possible to explain that without accepting that there is a link between such two lives. Since there is no physical connection between the two lives (many miles apart), the connection must be outside the physical realm, i.e., the mental energy. There is new evidence from “quantum entanglement” consistent with the presumption that everything in this world is interconnected; see “Quantum Entanglement – We Are All Connected.”

Nếu một người có thể tin dù chỉ MỘT bằng chứng được trình bày ở đó, thì không thể giải thích điều ấy nếu không chấp nhận rằng có một mối liên hệ giữa hai đời sống như vậy. Vì không có mối liên hệ vật lý nào giữa hai đời sống, vốn cách nhau nhiều dặm, nên mối liên hệ ấy phải nằm ngoài phạm vi vật chất, tức là năng lượng tinh thần. Có bằng chứng mới từ “rối lượng tử” phù hợp với giả định rằng mọi thứ trong thế giới này đều liên kết với nhau; xem “Quantum Entanglement – We Are All Connected.”

  • However, one can verify the rebirth process by developing abhiññā powers via developing the fourth jhāna. One can then “see” one’s previous lives; see “Power of the Human Mind – Introduction” and the follow-up posts. And some have developed such abhiññā powers, and this number can be expected to grow. When many people can verify the rebirth process, it will be accepted. Today, not everyone has traveled outside their own country. But everyone accepts that all those countries exist because they believe the accounts of those who have visited.

Tuy nhiên, một người có thể kiểm chứng tiến trình tái sinh bằng cách phát triển các năng lực abhiññā thông qua việc phát triển jhāna thứ tư. Khi ấy, người đó có thể “thấy” các kiếp sống trước của mình; xem “Power of the Human Mind – Introduction” và các bài viết tiếp theo. Một số người đã phát triển được những năng lực abhiññā như vậy, và có thể kỳ vọng rằng con số này sẽ tăng lên. Khi nhiều người có thể kiểm chứng tiến trình tái sinh, điều đó sẽ được chấp nhận. Ngày nay, không phải ai cũng từng đi ra ngoài đất nước của mình. Nhưng mọi người đều chấp nhận rằng tất cả những quốc gia ấy tồn tại vì họ tin vào lời kể của những người đã từng đến đó.

Và bằng chứng gần đây xác nhận rằng quả thật có một hồ sơ ký ức không gián đoạn, ít nhất là trong đời sống này; xem “Recent Evidence for Unbroken Memory Records (HSAM).”

B. NIBBĀNA:

B. NIBBĀNA:

  1. “Bāna” in Pāli and Sinhala means “bondage”; thus, Nibbāna means becoming free of bondage (to this world). We are bound to the unending cycle of rebirths via ten fetters called “sanyojana = “san+yojana”; see, “What is “Saŋ”? Meaning of Sansāra (or Saṁsāra)”; yojana means bond. Sanyojana rhymes like saṁyojana, and that is how it is usually written.

“Bāna” trong Pāli và tiếng Sinhala có nghĩa là “sự trói buộc”; vì vậy, Nibbāna có nghĩa là trở nên tự do khỏi sự trói buộc đối với thế giới này. Chúng ta bị ràng buộc vào chu kỳ tái sinh không có hồi kết thông qua mười kiết sử được gọi là “sanyojana = san+yojana”; xem “What is “Saŋ”? Meaning of Sansāra (or Saṁsāra)”; yojana có nghĩa là sự trói buộc. Sanyojana có âm gần giống saṁyojana, và đó là cách từ này thường được viết.

  • The ten saṁyojana are removed via the four stages of Nibbāna: three at the Sotāpanna stage, two reduced at the Sakadāgāmi stage and removed at the Anāgāmi stage, and the remaining five removed at the Arahant stage.

Mười saṁyojana được loại bỏ qua bốn giai đoạn của Nibbāna: ba kiết sử được loại bỏ ở giai đoạn Sotāpanna, hai kiết sử được làm suy giảm ở giai đoạn Sakadāgāmi và được loại bỏ ở giai đoạn Anāgāmi, còn năm kiết sử còn lại được loại bỏ ở giai đoạn Arahant.

  • Removal of the ten saṁyojana also removes greed, hate, and ignorance from our minds; the nirāmisa sukha increases step-wise at each of the four stages, and the “cooling down” or “nivana” becomes complete; see “How to Taste Nibbāna.” There are many synonyms for Nibbāna, and nivana (or niveema) is one of them. The Sanskrit name “nirvana” does not convey any of these meanings.

Việc loại bỏ mười saṁyojana cũng loại bỏ tham, sân và si khỏi tâm chúng ta; nirāmisa sukha tăng lên từng bước ở mỗi trong bốn giai đoạn, và sự “nguội lạnh” hay “nivana” trở nên trọn vẹn; xem “How to Taste Nibbāna.” Có nhiều từ đồng nghĩa với Nibbāna, và nivana hoặc niveema là một trong số đó. Tên gọi tiếng Phạn “nirvana” không truyền tải bất kỳ ý nghĩa nào trong những ý nghĩa này.

  1. When the mind becomes pure, a being is not reborn anywhere in the 31 realms. The mind has attained full release and unconditioned happiness called nirāmisa sukha. Thus Nibbāna is stopping the rebirth process; the suffering stops. It is as simple as that. That mind cannot grasp an existence anywhere in “the 31 realms”. The mind becomes free of a body subject to decay and death (suffering). That is Nibbāna.

Khi tâm trở nên thanh tịnh, một chúng sinh sẽ không tái sinh ở bất kỳ nơi nào trong 31 cõi. Tâm đã đạt sự giải thoát hoàn toàn và hạnh phúc vô điều kiện gọi là nirāmisa sukha. Vì vậy, Nibbāna là chấm dứt tiến trình tái sinh; đau khổ chấm dứt. Chỉ đơn giản như vậy. Tâm ấy không thể nắm bắt một sự tồn tại nào ở bất kỳ đâu trong “31 cõi”. Tâm trở nên tự do khỏi một thân thể phải chịu suy hoại và chết, tức đau khổ. Đó là Nibbāna.

Hệ thuật ngữ của “thế giới này” không thể mô tả trải nghiệm Nibbāna; nó mang tính siêu thế, hay “lokuttara”, vượt ngoài “thế giới này”; xem “Nibbāna “Exists”, but Not in This World.”

  • Also, all we can say about what happens to an Arahant at his/her death is that he/she will not be reborn in “this world” of 31 realms. There is no more suffering. The mind is free of bondage to a physical body that leads to so much suffering.

Ngoài ra, tất cả những gì chúng ta có thể nói về điều xảy ra với một Arahant khi vị ấy qua đời là vị ấy sẽ không tái sinh trong “thế giới” gồm 31 cõi này. Không còn đau khổ nữa. Tâm được tự do khỏi sự trói buộc vào một thân thể vật lý vốn dẫn đến rất nhiều đau khổ.

  • Many say, “What suffering? I do not feel that much suffering”. But the real suffering is in the lowest four realms, so the complete picture of the 31 realms of existence is essential. Furthermore, there is much suffering that is masked, especially when one is young. As one ages, one will inevitably start experiencing suffering at a higher degree and then face death. Here is a video that illustrates this point:

Nhiều người nói: “Đau khổ gì chứ? Tôi không cảm thấy đau khổ nhiều đến vậy.” Nhưng đau khổ thực sự nằm trong bốn cõi thấp nhất, vì vậy bức tranh đầy đủ về 31 cõi tồn tại là điều thiết yếu. Hơn nữa, có rất nhiều đau khổ bị che khuất, đặc biệt khi một người còn trẻ. Khi một người già đi, người ấy chắc chắn sẽ bắt đầu trải nghiệm đau khổ ở mức độ cao hơn rồi đối diện với cái chết. Sau đây là một video minh họa điểm này:

WebLink: youtube: 10 Celebrities Who Are UNRECOGNIZABLE Today!

  1. That happens to all of us. However, the point is NOT to get depressed about this inevitability. Some people get depressed thinking about old age and try to “give up” everything to follow the Path of the Buddha.

Điều đó xảy ra với tất cả chúng ta. Tuy nhiên, điểm chính KHÔNG PHẢI là trở nên chán nản về điều không thể tránh khỏi này. Một số người trở nên buồn chán khi nghĩ về tuổi già và cố gắng “từ bỏ” mọi thứ để đi theo Con đường của Đức Phật.

Một người chưa quen với Dhamma của Đức Phật không thể bắt đầu ngay việc nỗ lực đạt quả vị Arahant, và điều đó cũng không được khuyến nghị. Việc ấy cần được thực hiện với sự hiểu biết. Khi một người đi theo Con đường và học Dhamma, người ấy có thể bắt đầu cảm nhận những giai đoạn ban đầu của niềm hoan lạc Nibbāna, tức nirāmisa sukha, và nhờ đó sẽ bắt đầu có niềm tin dựa trên sự thật đối với các khái niệm như tái sinh và Nibbāna; xem “Is It Necessary for a Buddhist to Eliminate Sensual Desires?” và “Three Kinds of Happiness – What is Nirāmisa Sukha?.”

  • Have you seen any depressed Buddhist monks? They have given up worldly pleasures voluntarily, NOT with the mindset of a depressed person. Depression leads to hate; “giving up” is done with wisdom.

Bạn đã từng thấy vị tu sĩ Phật giáo nào bị trầm cảm chưa? Họ đã tự nguyện từ bỏ các khoái lạc thế gian, KHÔNG PHẢI với tâm thế của một người trầm cảm. Trầm cảm dẫn đến sân hận; còn “từ bỏ” được thực hiện bằng trí tuệ.

Buddha’s key message was that this 100-year life could only be compared to a “drop of water in a huge ocean,” a cycle of rebirths filled with suffering. Thus one should at least critically examine the evidence to see whether that message needs to be taken seriously. All these are described in detail with supporting evidence on this website. The critical point is that EVERYTHING we observe, all we experience CAN be explained with the complete “worldview” of the Buddha, of which rebirth and Nibbāna are essential foundations. The following chart is a summary.

Thông điệp cốt lõi của Đức Phật là đời sống 100 năm này chỉ có thể được ví như một “giọt nước trong đại dương mênh mông”, trong một chu kỳ tái sinh đầy đau khổ. Vì vậy, ít nhất một người nên xem xét bằng chứng một cách cẩn trọng để thấy liệu thông điệp ấy có cần được nhìn nhận nghiêm túc hay không. Tất cả những điều này đều được mô tả chi tiết cùng với các bằng chứng hỗ trợ trên trang web này. Điểm then chốt là MỌI THỨ chúng ta quan sát, tất cả những gì chúng ta trải nghiệm, ĐỀU CÓ THỂ được giải thích bằng “thế giới quan” hoàn chỉnh của Đức Phật, trong đó tái sinh và Nibbāna là những nền tảng thiết yếu. Sơ đồ sau đây là phần tóm tắt.

Hình minh họa trong tài liệu Pure Dhamma

Buddhism – In Charts: 2. Nibbāna – End of Suffering

Phật giáo Qua Sơ đồ: 2. Nibbāna – Chấm dứt Khổ đau

Download and print: WebLink: PDF Download: Chart #2: Nibbāna – End of Suffering

Tải xuống và in: WebLink: PDF Download: Chart #2: Nibbāna – End of Suffering