The Five Precepts – What the Buddha Meant by Them / Năm giới – Ý nghĩa mà Đức Phật muốn nói

Revised December 23, 2020

Sửa đổi ngày 23/12/2020

  1. The five or eight precepts, of course with different meanings, were there before the Buddha. It is said that on the day the future Buddha, Prince Siddharttha (Siddhārtha in Sanskrit), was born, his mother had observed the eight precepts.

Năm giới hay tám giới, tuy với ý nghĩa khác với ý nghĩa trong Dhamma của Đức Phật, đã tồn tại từ trước thời Đức Phật. Tương truyền rằng vào ngày Thái tử Siddharttha (Siddhārtha theo tiếng Phạn), vị Phật tương lai, chào đời, mẹ của Ngài đã thọ trì tám giới.

  • Ancient kings banned the so-called five immoral acts in order to maintain a peaceful society. These were: killing (of probably other people), stealing, sexual misbehavior, lying, and getting intoxicated.

Các vị vua thời cổ đại cấm năm hành vi bất thiện nhằm duy trì một xã hội yên bình. Đó là: sát sinh (chủ yếu là giết người khác), trộm cắp, tà hạnh trong dục, nói dối và say nghiện.

  • The Vedic Brahmins expanded these to include the killing of animals. They also expanded them to eight precepts which enabled them to attain mundane jhānā.

Các Brahma theo truyền thống Veda đã mở rộng các giới này để bao gồm cả việc sát hại động vật. Họ cũng phát triển thành tám giới, nhờ đó có thể đạt được các jhānā thuộc thế gian.

  • By the way, except those referring to God, the Ten Commandments in Christianity also identify many of these “immoral acts.”

Nhân đây cũng xin nói thêm, ngoại trừ những điều răn liên quan đến Thiên Chúa, Mười Điều Răn trong Kitô giáo cũng đề cập đến nhiều “hành động bất thiện” này.

  1. Just like he did with many existing terminologies at that time (kamma, the four great elements of paṭhavī, āpo, tejo, vāyo, etc.), the Buddha adopted these precepts, but re-defined what he meant by them. (In fact, those concepts originated with Buddha Kassapa, who lived a long time before Buddha Gotama. The true meanings of many concepts were lost by the time of Buddha Gotama.)

Cũng giống như đối với nhiều thuật ngữ đã có từ trước vào thời đó (kamma, tứ đại paṭhavī, āpo, tejo, vāyo, v.v.), Đức Phật tiếp nhận các giới này nhưng định nghĩa lại ý nghĩa thực sự của chúng. (Thực ra, những khái niệm đó đã xuất hiện từ thời Đức Phật Kassapa, vị Phật sống rất lâu trước Đức Phật Gotama. Đến thời Đức Phật Gotama, ý nghĩa chân chính của nhiều khái niệm đã bị thất truyền.)

Trong Dhamma của Đức Phật, mọi hành động bất thiện đều được bao gồm trong dasa akusala; xem “Ten Immoral Actions (Dasa Akusala)”.

  • Therefore, all those are in the five precepts too. When one truly understands Buddha Dhamma, i.e., the nature of this world as embodied in anicca, dukkha, and anatta, one sees that these precepts come out naturally from nature’s laws. At that stage, one’s mind automatically rejects all dasa akusala, and thus the five precepts are automatically obeyed; one does not even have to think about them.

Vì vậy, tất cả những điều đó cũng đều nằm trong năm giới. Khi một người thực sự thấu hiểu Dhamma của Đức Phật, tức là hiểu được bản chất của thế giới này được thể hiện qua anicca, dukkha và anatta, thì sẽ nhận ra rằng những giới này tự nhiên phát sinh từ các quy luật của tự nhiên. Ở giai đoạn đó, tâm sẽ tự động từ bỏ mọi dasa akusala, và vì thế năm giới được giữ gìn một cách tự nhiên mà không cần phải cố gắng ghi nhớ hay ép buộc bản thân.

  1. For one embarking on the Path prescribed by the Buddha, the conventional five precepts (killing other beings intentionally, stealing, sexual misconduct, lying, and intoxication) are a good start.

Đối với người bắt đầu bước đi trên con đường mà Đức Phật chỉ dạy, việc thực hành năm giới theo nghĩa thông thường (không cố ý sát sinh, không trộm cắp, không tà hạnh trong dục, không nói dối và không say nghiện) là một khởi đầu tốt.

  • Furthermore, one needs to recite the five precepts, understanding that it is not a promise, but one’s intention to do the utmost (otherwise, the act itself would be a musāvāda or a lie). This is because anyone other than an Arahant is bound to break some of them according to their true meanings.

Hơn nữa, khi đọc tụng năm giới, cần hiểu rằng đó không phải là một lời hứa tuyệt đối, mà là sự phát nguyện sẽ cố gắng hết sức để thực hành (nếu không, chính lời phát nguyện ấy sẽ trở thành musāvāda, tức là nói dối). Điều này là vì bất kỳ ai chưa phải là một vị Arahant đều khó tránh khỏi việc vi phạm một phần các giới nếu xét theo ý nghĩa chân thật của chúng.

  • But as one proceeds on the Path and experiences the benefits (peace of mind or the early stages of nirāmisa sukha), one should try to expand the scope of those five precepts from the conventional meanings. This can be done systematically: when one truly understands the meanings of anicca, dukkha, anatta, AND that our existence does not end with this life, one begins to have a deeper insight.

Nhưng khi tiếp tục tiến bước trên con đường tu tập và trực tiếp trải nghiệm những lợi ích của nó (sự bình an trong tâm hay những giai đoạn đầu của nirāmisa sukha), người ấy nên từng bước mở rộng phạm vi hiểu và thực hành năm giới vượt lên trên ý nghĩa thông thường. Điều này có thể được thực hiện một cách có hệ thống: khi thực sự thấu hiểu anicca, dukkha, anatta VÀ nhận ra rằng sự tồn tại của chúng ta không chấm dứt sau đời này, thì tuệ giác sẽ dần trở nên sâu sắc hơn.

  • When that happens, the precepts are not followed as a ritual or a set of rules. Rather, one realizes that there is no other moral way to live.

Khi đạt đến mức độ ấy, việc giữ giới không còn là một nghi thức hay một tập hợp quy tắc cần phải tuân theo nữa. Thay vào đó, người ấy nhận ra rằng không có cách sống nào khác thực sự đạo đức hơn con đường ấy.

  1. For example, when one realizes that one has been an animal or worse in previous lives, one stops thinking of animals as “mere things” that exist for our pleasure. Furthermore, understanding the laws of kamma, i.e., taking any life has consequences, will make one re-think of just wantonly taking another life.

Ví dụ, khi nhận ra rằng trong các kiếp trước mình đã từng là một con vật hoặc thậm chí ở trạng thái còn thấp hơn, người ấy sẽ không còn xem động vật chỉ là “những thứ tồn tại để phục vụ niềm vui của con người”. Hơn nữa, khi hiểu quy luật của kamma, tức là việc tước đoạt bất kỳ sinh mạng nào cũng đều có hậu quả, người ấy sẽ suy nghĩ lại trước khi tùy tiện giết hại một sinh mạng khác.

  • But some people go to extremes. They start treating animal life on the same level as human life and then freak out when they have to clear a spider web in cleaning their house. Inevitably, we will unintentionally kill many small creatures while walking on the ground or even boiling some water. So, one need to get a sense of the relative weights of kamma; see, “How to Evaluate Weights of Different Kamma?”

Nhưng một số người lại đi đến cực đoan. Họ bắt đầu xem sinh mạng động vật ngang bằng với sinh mạng con người và trở nên quá lo lắng khi phải quét một mạng nhện lúc dọn nhà. Thực tế, chúng ta không thể tránh khỏi việc vô tình giết nhiều sinh vật nhỏ khi đi trên mặt đất hoặc thậm chí khi đun nước. Vì vậy, cần hiểu được mức độ nặng nhẹ tương đối của kamma; xem “How to Evaluate Weights of Different Kamma?”.

  • What needs to be avoided first is those “pleasure killings” like fishing, hunting, etc.

Điều cần tránh trước hết là những hành vi “giết hại để giải trí” như câu cá, săn bắn, v.v.

  1. Stealing is not merely acts like shop lifting, but also includes gains by immoral means. To live in a functional society, we have to do transactions with each other. We need to make sure we do not take advantage of another person and become “morally indebted” to that person.

Trộm cắp không chỉ là những hành vi như lấy cắp hàng trong cửa hàng, mà còn bao gồm mọi lợi ích đạt được bằng những phương thức bất chính. Để một xã hội vận hành bình thường, con người phải giao dịch với nhau. Chúng ta cần bảo đảm rằng mình không lợi dụng người khác để rồi trở thành “mắc nợ về mặt đạo đức” đối với họ.

  • Vinaya rules (“vi” + “naya” where “naya” is debt and Vinaya is becoming free of debts) in Buddha Dhamma set up for the monks show how to live their lives by properly paying back for the sustenance they get from the laypeople.

Các quy định của Vinaya (“vi” + “naya”, trong đó “naya” có nghĩa là món nợ, còn Vinaya có nghĩa là thoát khỏi các món nợ) trong Dhamma của Đức Phật hướng dẫn chư Tăng cách sống sao cho xứng đáng với sự cúng dường và nuôi dưỡng mà họ nhận được từ hàng cư sĩ.

  • When the Buddha said to test any act or concept with “Dhamma and Vinaya,” he meant that the concept needs to be consistent with Paṭicca Samuppāda (cause and effect) and also consistent with “rāga vinaya, dosa vinaya, and moha vinaya,” i.e., not getting into debt via greed, hate, and ignorance.

Khi Đức Phật dạy phải kiểm chứng mọi hành động hay mọi quan điểm bằng “Dhamma và Vinaya”, Ngài muốn nói rằng quan điểm đó phải phù hợp với Paṭicca Samuppāda (quan hệ nhân quả) và cũng phải phù hợp với “rāga vinaya, dosa vinaya và moha vinaya”, tức là không tạo thêm các món nợ do tham, sân và si.

  • If we gain from someone by unjust means, we will have to pay that debt if not in this life, then in future lives; see, “Kamma, Debt, and Meditation.”

Nếu chúng ta thu được lợi ích từ người khác bằng những phương thức bất chính, thì món nợ đó sẽ phải được hoàn trả, nếu không phải trong đời này thì cũng trong các đời sau; xem “Kamma, Debt, and Meditation”.

  1. The third precept, “kāmesu micchācārā veramaṇī sikkhāpadaṁ samādiyāmī,” is commonly translated as “avoiding sexual misconduct.” But “kāma” is not just sexual activity. “Kāma” includes all sense pleasures that are available in the kāma loka. And “micchācārā” (pronounced “michchāchārā”) means “misbehavior” in the sense of “going to extremes.” Thus the real meaning is not to over-indulge in sense pleasures.

Giới thứ ba, “kāmesu micchācārā veramaṇī sikkhāpadaṁ samādiyāmī”, thường được dịch là “tránh tà hạnh trong dục”. Tuy nhiên, “kāma” không chỉ có nghĩa là hoạt động tình dục. “Kāma” bao gồm tất cả các dục lạc giác quan có trong kāma loka. Còn “micchācārā” (đọc là “michchāchārā”) có nghĩa là “hành xử sai lầm” theo nghĩa là “đi đến cực đoan”. Vì vậy, ý nghĩa thật sự của giới này là không buông mình quá mức vào các dục lạc giác quan.

  • In fact, excessive drinking, gambling, etc., are included in this precept.

Thực ra, việc uống rượu quá mức, cờ bạc, v.v. cũng đều thuộc phạm vi của giới này.

  • We have to use all our five physical senses to live in this world. But we need to have restraints to not abuse them to the extent that we will hurt ourselves or others. Even a simple example of over-eating leads to health problems, which will hurt not only oneself but the whole family.

Chúng ta phải sử dụng cả năm giác quan để sống trong thế gian này. Tuy nhiên, cần biết tiết chế để không lạm dụng chúng đến mức gây tổn hại cho bản thân hoặc người khác. Ngay cả một việc đơn giản như ăn quá nhiều cũng dẫn đến các vấn đề sức khỏe, không chỉ gây hại cho chính mình mà còn ảnh hưởng đến cả gia đình.

  • The first three precepts include all three akusala kamma done with the body.

Ba giới đầu bao gồm toàn bộ ba loại akusala kamma được tạo bằng thân.

  1. The fourth precept on musāvāda (lying) in Buddha Dhamma includes all abuses done in speech, including harsh speech, slandering, and gossip which WILL harm oneself and others.

Giới thứ tư về musāvāda (nói dối) trong Dhamma của Đức Phật bao gồm mọi sự lạm dụng lời nói, như nói lời thô ác, nói xấu, chia rẽ và nói chuyện phù phiếm, những điều CHẮC CHẮN sẽ gây hại cho bản thân và người khác.

  • Thus the fourth precept encompasses all four akusala kamma done with speech.

Vì vậy, giới thứ tư bao gồm toàn bộ bốn loại akusala kamma được tạo bằng lời nói.

  1. The fifth is a big one that is almost always misinterpreted. If it included just drinking, it would have been, “surāmeraya veramaṇī…….” That was probably the original verse.

Giới thứ năm là một giới rất quan trọng nhưng gần như luôn bị hiểu sai. Nếu chỉ nói đến việc uống rượu thì câu giới sẽ chỉ là “surāmeraya veramaṇī…….” Có lẽ đó là câu nguyên thủy.

But in Buddha Dhamma it is, “surāmeraya majjapamā daṭṭhānā veramaṇī sikkhāpadaṁ…….”

Nhưng trong Dhamma của Đức Phật, câu giới đầy đủ là: “surāmeraya majjapamā daṭṭhānā veramaṇī sikkhāpadaṁ…….”

In the word, “surā”, “rā” means “rāga” or excess greed. Thus “surā” means with excess greed; “meraya” is delicious. “Majja” means intoxication and “majjapamā” is getting delayed via intoxication, and “daṭṭhānā” means that mindset. Of course, “veramaṇī sikkhāpadaṁ samādiyāmī” means “I decide to avoid doing such things willingly.”

Trong từ “surā”, “rā” mang nghĩa là “rāga”, tức là lòng tham quá mức. Vì vậy, “surā” hàm ý sự tham đắm quá mức; “meraya” có nghĩa là ngon, hấp dẫn. “Majja” có nghĩa là sự say mê hoặc say nghiện, “majjapamā” là bị trì trệ do sự say mê ấy, còn “daṭṭhānā” chỉ trạng thái tâm như vậy. Dĩ nhiên, “veramaṇī sikkhāpadaṁ samādiyāmī” có nghĩa là: “Tôi tự nguyện quyết tâm tránh làm những điều như vậy.”

Thus it should be interpreted as, “avoid the mindset of getting intoxicated by alcohol, drugs, money, power, etc.,” anything that can make you “fall behind”:

Vì vậy, giới này nên được hiểu là: “Tránh trạng thái tâm say đắm bởi rượu, ma túy, tiền bạc, quyền lực, v.v.”, tức là bất cứ điều gì có thể khiến bạn “tụt lùi” trên con đường tu tập.

  • All this happens in one’s mind. One gets intoxicated with greedy thoughts, and when one does not get one’s way with them, one generates hate. And all this happens because one does not understand the true nature of this world, i.e., one has micchā diṭṭhi or wrong views.

Tất cả những điều này đều xảy ra trong tâm. Một người say đắm những ý nghĩ tham lam, và khi không đạt được điều mình mong muốn thì lại sinh sân hận. Tất cả đều xảy ra vì người ấy không hiểu bản chất chân thật của thế gian này, tức là còn có micchā diṭṭhi hay tà kiến.

  • To put it another way, one should be careful not to get intoxicated by the five sense inputs or “kāma assāda”; see, “What is “Kāma”? It is not Just Sex.”

Nói cách khác, cần cẩn trọng để không bị say đắm bởi năm loại đối tượng giác quan hay “kāma assāda”; xem “What is ‘Kāma’? It is not Just Sex.”

  • One believes that either, (i) one’s actions will not have future consequences, and (ii) therefore, one needs to think about how to get what one wants (because there are so many tempting things out there to be had!); one does not realize all that is temporary.

Người ấy tin rằng (i) hành động của mình sẽ không mang lại hậu quả trong tương lai, và (ii) vì thế chỉ cần nghĩ cách đạt được những gì mình mong muốn (vì ngoài kia có quá nhiều thứ hấp dẫn để theo đuổi!); người ấy không nhận ra rằng tất cả những điều đó đều chỉ là tạm thời.

  • Thus in order to really obey the fifth precept, one needs to start working on one’s mind. All three akusala kamma done with the mind are included in this fifth precept; see, “Ten Immoral Actions (Dasa Akusala).”

Vì vậy, để thật sự giữ được giới thứ năm, một người cần bắt đầu chuyển hóa chính tâm mình. Cả ba loại akusala kamma được tạo bằng ý đều nằm trong giới thứ năm này; xem “Ten Immoral Actions (Dasa Akusala)”.

  1. The following scenario is given as an example to illustrate the futility of blindly following precepts. Many people live their entire lives without intentionally killing, stealing, engaging in sexual misconduct, lying, or getting intoxicated. But their minds are burdened with greed, hate, or ignorance. Depending on the state of their minds, they may not even get a human birth next time around.

Câu chuyện sau đây được đưa ra để minh họa sự vô ích của việc giữ giới một cách máy móc. Nhiều người suốt cả đời không cố ý sát sinh, trộm cắp, tà hạnh trong dục, nói dối hay say nghiện. Nhưng tâm của họ vẫn đầy tham, sân hoặc si. Tùy theo trạng thái của tâm, họ thậm chí có thể không được tái sinh làm người trong đời sau.

  • There is this story about an older woman who followed those conventional five precepts to the letter. Even though she was poor, she was greedy and kept all her money under her pillow. She was reborn as a louse (plural lice) on that pillow, because of her attachment to that money in the pillow.

Có một câu chuyện kể về một bà lão giữ năm giới theo nghĩa thông thường rất nghiêm túc. Tuy nghèo nhưng bà rất tham luyến và luôn cất toàn bộ số tiền của mình dưới gối. Sau khi qua đời, bà tái sinh thành một con chấy trên chính chiếc gối đó, vì sự chấp trước vào số tiền được cất dưới gối.

  • And if keeping those precepts will take one to Nibbāna, then a cow or a horse living in isolation will be certain to attain Nibbāna. They do not kill, steal, lie, or get intoxicated, and if their owners do not have any other animal of that kind, then there is no chance of sexually misbehaving either.

Và nếu chỉ cần giữ những giới ấy là có thể đạt đến Nibbāna, thì một con bò hay một con ngựa sống biệt lập chắc chắn cũng sẽ đạt Nibbāna. Chúng không sát sinh, không trộm cắp, không nói dối, không say nghiện, và nếu chủ của chúng không nuôi thêm con vật cùng loài nào khác thì chúng cũng không có cơ hội phạm tà hạnh trong dục.

  • It is all about purifying one’s mind. A pure mind gains wisdom, and will not allow any harmful action by speech or by deed. Such a mind is not burdened, but has “cooled down”; that is the happiness of Nibbāna.

Tất cả đều quy về việc thanh lọc tâm. Một tâm thanh tịnh sẽ phát sinh trí tuệ và không còn cho phép những hành động gây hại bằng lời nói hay việc làm. Một tâm như vậy không còn nặng nề, mà đã trở nên “nguội mát”; đó chính là hạnh phúc của Nibbāna.

  1. The path to Nibbāna starts with the mundane Eightfold Path with sīla, samādhi, paññā in that order. Then, one will comprehend the Noble Truths/Tilakkhaṇa/Paṭicca Samuppāda and become a Sotāpanna Anugāmi. That is when one starts on the lokuttara or Noble Eightfold Path with lokuttara Sammā Diṭṭhi. Now the sequence shifts to paññā, sīla, samādhi with wisdom (paññā) in front. See, “Sīla, Samādhi, Paññā to Paññā, Sīla, Samādhi.”

Con đường dẫn đến Nibbāna bắt đầu bằng Bát Chánh Đạo ở mức độ thế gian, theo trình tự sīla, samādhi, paññā. Sau đó, người tu sẽ thấu hiểu Tứ Thánh Đế/Tilakkhaṇa/Paṭicca Samuppāda và trở thành Sotāpanna Anugāmi. Đây là lúc bắt đầu bước vào Bát Thánh Đạo (lokuttara), với lokuttara Sammā Diṭṭhi. Khi ấy, thứ tự chuyển thành paññā, sīla, samādhi, trong đó trí tuệ (paññā) được đặt lên hàng đầu. Xem “Sīla, Samādhi, Paññā to Paññā, Sīla, Samādhi”.

  • A key step in completing the mundane Eightfold Path is to get rid of the wrong views (micchā diṭṭhi), as explained in that post. Another is to understand that kamma is not deterministic.

Một bước then chốt để hoàn thành Bát Chánh Đạo ở mức độ thế gian là loại bỏ các tà kiến (micchā diṭṭhi), như đã giải thích trong bài viết đó. Một điều quan trọng khác là hiểu rằng kamma không mang tính quyết định tuyệt đối.

  • A brahmin by the name of Nigaṇṭanāṭaputta in the days of the Buddha was preaching that everything happens due to kamma. He advised his followers to refrain from breaking the five precepts because, INEVITABLY such deeds lead to birth in the apāyā. He also preached that if someone did not break even a single precept, that person would NOT be born in the apāyā in the next birth.

Vào thời Đức Phật, có một vị Brahma tên là Nigaṇṭanāṭaputta chủ trương rằng mọi việc đều xảy ra do kamma. Ông khuyên các đệ tử phải tuyệt đối không vi phạm năm giới vì theo ông, những hành động đó CHẮC CHẮN sẽ dẫn đến tái sinh vào apāyā. Ông cũng giảng rằng nếu một người không vi phạm dù chỉ một giới thì người đó sẽ KHÔNG tái sinh vào apāyā trong đời sau.

  • The Buddha said that both were wrong. We have done both good and bad kamma in our previous lives, and the next birth will be determined by the relative strengths of those and what we do in this life. For example, Aṅgulimāla, who killed nearly 1000 people, attained Arahantship in a week. And Buddha gave examples of those who lived a perfectly moral life but were born in the apāyā, because they had bad kamma vipāka from previous lives. For details, see, “WebLink: suttacentral: Mahā Kammavibhaṅga Sutta (MN 136).”

Đức Phật dạy rằng cả hai quan điểm đó đều sai. Chúng ta đều đã tạo cả kamma thiện lẫn bất thiện trong các đời quá khứ, và sự tái sinh kế tiếp sẽ được quyết định bởi sức mạnh tương đối của những kamma ấy cùng với những gì chúng ta làm trong đời này. Ví dụ, Aṅgulimāla, người đã giết gần một nghìn người, vẫn chứng đắc Arahant chỉ trong vòng một tuần. Đức Phật cũng đưa ra những ví dụ về những người sống rất đạo đức nhưng vẫn tái sinh vào apāyā vì kamma vipāka bất thiện từ các đời trước. Để biết thêm chi tiết, xem “WebLink: suttacentral: Mahā Kammavibhaṅga Sutta (MN 136).”

  • Furthermore, the Buddha said that if someone dies with such misconceptions, that is micchā diṭṭhi, one WILL BE born in the apāyā just BECAUSE OF that micchā diṭṭhi. It is critically important to figure out this point. I meet many people (even Buddhists) who say, “I have not done anything bad to anyone; therefore, I do not think anything bad will happen to me.” That is a micchā diṭṭhi. The only way to guarantee that one will be exempt from birth in the apāyā is to attain the Sotāpanna stage of Nibbāna.

Hơn nữa, Đức Phật dạy rằng nếu một người qua đời với những quan điểm sai lầm như vậy, tức là còn micchā diṭṭhi, thì người ấy SẼ tái sinh vào apāyā CHÍNH VÌ micchā diṭṭhi đó. Đây là một điểm vô cùng quan trọng cần phải hiểu rõ. Tôi gặp nhiều người (kể cả Phật tử) nói rằng: “Tôi chưa từng làm điều gì xấu với ai, nên tôi không nghĩ điều gì xấu sẽ xảy đến với mình.” Đó chính là một micchā diṭṭhi. Cách duy nhất để bảo đảm không còn tái sinh vào apāyā là chứng đắc tầng Sotāpanna của Nibbāna.

Next, “What is Kamma? – Is Everything Determined by Kamma?”, ………

Tiếp theo: “What is Kamma? – Is Everything Determined by Kamma?”, ………