Details of Kamma – Intention, Who Is Affected, Kamma Patha / Chi tiết về Kamma – Tác ý, Đối Tượng Chịu Ảnh Hưởng, Kamma Patha

July 24, 2022; revised December 14, 2022; September 23, 2024 (#6); February 26, 2025 (#1, #2)

Ngày 24/07/2022; sửa ngày 14/12/2022; ngày 23/09/2024 (#6); ngày 26/02/2025 (#1, #2)

We discuss several factors that determine the strength of a kamma, including intention, who is affected, and how a kamma becomes a kamma patha.

Chúng ta sẽ thảo luận một số yếu tố quyết định mức độ mạnh yếu của một kamma, bao gồm ý định, đối tượng chịu tác động và cách một kamma trở thành một kamma patha.

Cetanā in Kamma Is Different from Cetanā Cetasika

Cetanā trong Kamma khác với Cetanā Cetasika

  1. In the “WebLink: suttacentral: Nibbedhika Sutta (AN 6.63)”, the Buddha declared, “cetanāhaṁ, bhikkhave, kammaṁ vadāmi.” Thus, what determines the type of kammā is the cetanā or the “intention.”

Trong “WebLink: suttacentral: Nibbedhika Sutta (AN 6.63)”, Đức Phật dạy: “cetanāhaṁ, bhikkhave, kammaṁ vadāmi.” Vì vậy, điều quyết định loại kammā chính là cetanā, hay “ý định”.

  • Did the Buddha refer to the cetanā cetasika in the above verse? No, because the cetanā cetasika is in EVERY citta. I introduced cetasika in “Cetasika (Mental Factors)” and have discussed some aspects of them in the “Citta and Cetasika” section.

Đức Phật có đang nói đến cetanā cetasika trong đoạn kệ trên không? Không. Bởi vì cetanā cetasika có mặt trong MỌI citta. Tôi đã giới thiệu về cetasika trong bài “Cetasika (Mental Factors)” và cũng đã trình bày một số khía cạnh của chúng trong mục “Citta and Cetasika”.

  • The meaning becomes more apparent with the next verse in the “WebLink: suttacentral: Nibbedhika Sutta (AN 6.63)”: “Cetayitvā kammaṁ karoti—kāyena vācāya manasā,” meaning “After making an intention, one takes action (kamma)—by way of body, speech, and mind.”

Ý nghĩa này trở nên rõ ràng hơn qua câu kinh tiếp theo trong “WebLink: suttacentral: Nibbedhika Sutta (AN 6.63)”: “Cetayitvā kammaṁ karoti—kāyena vācāya manasā”, có nghĩa là: “Sau khi khởi lên tác ý, một người thực hiện hành động (kamma) bằng thân, khẩu và ý.”

  • Thus, one acts with intention ONLY AFTER an ārammaṇa comes to mind first. One decides how to respond to a sensory input that just came in as a kamma vipāka. The intention depends on the type of action one chooses to take.

Vì vậy, một người chỉ hành động với tác ý SAU KHI một ārammaṇa khởi lên trong tâm trước. Người ấy quyết định sẽ phản ứng như thế nào đối với một đối tượng giác quan vừa xuất hiện dưới dạng kamma vipāka. Tác ý phụ thuộc vào loại hành động mà người ấy lựa chọn thực hiện.

  • A vipāka citta only brings in an ārammaṇa. In such cases, we see, hear, taste, smell, touch something, or recall a past event. There is no “intention” of doing something with such vipāka cittās. For example, upon seeing an enemy, one may decide to say something harsh to that person.

Một vipāka citta chỉ mang đến một ārammaṇa. Trong những trường hợp như vậy, chúng ta nhìn thấy, nghe thấy, nếm, ngửi, chạm vào một đối tượng hoặc nhớ lại một sự việc trong quá khứ. Những vipāka cittā như thế không hề chứa “tác ý” để làm điều gì. Ví dụ, sau khi nhìn thấy một kẻ thù, một người có thể quyết định nói những lời cay nghiệt với người đó.

Cetanā in Kamma Generation Refers to Sañcetanā

Cetanā Trong Quá trình Tạo Kamma là Sañcetanā

  1. Six types of sañcetanā (cetanā with “saŋ” or defilements of rāga, dosa, moha) can arise based on the six types of sensory inputs. In many suttās, “cetanā” is used to mean “sañcetanā.”

Sáu loại sañcetanā (cetanā đi kèm với “saŋ”, tức là có các ô nhiễm rāga, dosa, moha) có thể phát sinh dựa trên sáu loại đối tượng giác quan. Trong nhiều suttā, từ “cetanā” được dùng với nghĩa là “sañcetanā”.

Điều này được nêu trong “WebLink: suttacentral: Upādānaparipavatta Sutta (SN 22.56)”: “Chayime, bhikkhave, cetanākāyā—rūpa sañcetanā, sadda sañcetanā, gandha sañcetanā, rasa sañcetanā, phoṭṭhabba sañcetanā, dhamma sañcetanā. Ime vuccanti, bhikkhave, saṅkhārā.”

  • Thus, it is with sañcetanā that one engages in kamma with (abhi)saṅkhāra.

Như vậy, chính với sañcetanā mà một người tạo ra kamma kèm theo (abhi)saṅkhāra.

  1. We are not talking about neutral actions like walking to the kitchen for a glass of water. In Buddha Dhamma, the discussions are about how we do puñña/kusala kamma or apuñña/akusala kamma that can lead to good or bad vipāka in the future.

Ở đây chúng ta không nói đến những hành động trung tính như đi vào bếp để lấy một cốc nước. Trong Dhamma của Đức Phật, trọng tâm là cách chúng ta tạo puñña/kusala kamma hoặc apuñña/akusala kamma, những hành động sẽ dẫn đến vipāka tốt hoặc xấu trong tương lai.

  • Thus, the “intention” involves puñña/kusala kamma or apuñña/akusala kamma. Based on that, we can see that the critical point is whether “good cetasika,” like compassion, or “bad cetasika,” like greed or anger, arises in the mind.

Vì vậy, “tác ý” ở đây liên quan đến puñña/kusala kamma hoặc apuñña/akusala kamma. Từ đó có thể thấy rằng điểm cốt lõi là trong tâm khởi lên các cetasika thiện như lòng từ bi, hay các cetasika bất thiện như tham hoặc sân.

  • Cetanā cetasika combines the cumulative effect of many cetasika that come into play. “The “DEFILED intention” (sañcetanā) comes from the types of cetasika “incorporated by the cetanā cetasika” based on one’s gati.”

Cetanā cetasika tổng hợp ảnh hưởng tích lũy của nhiều cetasika cùng khởi lên. “Tác ý bị ô nhiễm” (sañcetanā) phát sinh từ các loại cetasika được cetanā cetasika kết hợp lại dựa trên gati của mỗi người.”

Connection to Gati/Anusaya

Mối liên hệ với Gati/Anusaya

  1. The “intention” in committing an akusala kammā is one of the dasa akusala. That intention arises BECAUSE OF one’s gati. A particular set of cetasika will arise automatically according to one’s gati (pronounced “gathi.”) Of course, gati is closely related to one’s anusaya.

“Tác ý” khi thực hiện một akusala kammā chính là một trong dasa akusala. Tác ý đó phát sinh CHÍNH DO gati của người ấy. Một nhóm cetasika nhất định sẽ tự động khởi lên theo gati của mỗi người (đọc là “gathi”). Dĩ nhiên, gati có mối liên hệ chặt chẽ với anusaya.

  • When committing an akusala kammā, a set of four universal cetasika always comes into play. Those are moha (ignorance), Ahirika (shamelessness), Anottapa (fearlessness in the wrong), and uddhacca (restlessness or agitation).

Khi thực hiện một akusala kammā, luôn có bốn cetasika phổ quát cùng khởi lên. Đó là moha (vô minh), Ahirika (không biết hổ thẹn), Anottapa (không biết sợ điều sai trái) và uddhacca (dao động, bất an).

  • Other “akusala cetasika,” like lobha, diṭṭhi, vicikicchā, etc., may also be present depending on the situation and the person committing the act; see “Cetasika – Connection to Gati.” For example, one may lie about something because of greed (lobha); another person may tell the same lie because of hate (dosa). The consequences are worse for the latter.

Các “akusala cetasika” khác như lobha, diṭṭhi, vicikicchā, v.v., cũng có thể xuất hiện tùy theo hoàn cảnh và người thực hiện hành động; xem “Cetasika – Connection to Gati”. Ví dụ, một người có thể nói dối vì lòng tham (lobha), trong khi một người khác lại nói cùng một lời dối trá vì sân hận (dosa). Hệ quả của trường hợp sau sẽ nghiêm trọng hơn.

  • When committing an akusala/apuñña kamma, the intention is to do one (or more) of the dasa akusala. Thus cetanā cetasika is not the “intention.” The “intention” depends on how the cetanā cetasika incorporates one’s gati/anusaya when it “prepares” a citta in response to ārammaṇa.

Khi thực hiện một akusala/apuñña kamma, tác ý là nhằm thực hiện một hoặc nhiều hành động trong dasa akusala. Vì vậy, cetanā cetasika không phải chính là “tác ý”. “Tác ý” phụ thuộc vào cách cetanā cetasika kết hợp gati/anusaya của mỗi người khi nó “chuẩn bị” một citta để phản ứng trước ārammaṇa.

  • Kusala/puñña kammā work the same way. Here the “intention” is to commit one or more kusala/puñña kammā, and here a set of moral (or sobhana) cetasika come into play.

Kusala/puñña kammā cũng vận hành theo cách tương tự. Trong trường hợp này, “tác ý” là thực hiện một hoặc nhiều kusala/puñña kammā, và khi đó một nhóm cetasika sobhana (các tâm sở thiện) sẽ cùng khởi lên.

  1. From #4, it may appear that we don’t have control over the response to an ārammaṇa. But #4 only describes the initial “automatic response” to an ārammaṇa with mano saṅkhāra.

Từ mục #4, có vẻ như chúng ta không có khả năng kiểm soát phản ứng đối với một ārammaṇa. Tuy nhiên, mục #4 chỉ mô tả phản ứng “tự động” ban đầu của mano saṅkhāra đối với một ārammaṇa.

  • However, we can change that automatic response when generating vacī and kāya saṅkhāra. If we are mindful, we can catch ourselves starting to engage in a bad kamma and stop it. See “Correct Meaning of Vacī Saṅkhāra.”

Tuy nhiên, chúng ta có thể thay đổi phản ứng tự động đó khi tạo ra vacī và kāya saṅkhāra. Nếu có chánh niệm, chúng ta có thể nhận ra mình đang bắt đầu tạo một kamma bất thiện và dừng lại. Xem “Correct Meaning of Vacī Saṅkhāra”.

  • Suppose we instead keep generating bad vacī and kāya saṅkhāra (by going along with bad gati/anusaya). In that case, we will strengthen that bad kamma by strengthening our expectation, i.e., “kamma viññāṇa” that arose based on that ārammaṇa.

Ngược lại, nếu chúng ta tiếp tục tạo ra các vacī và kāya saṅkhāra bất thiện (do thuận theo gati/anusaya bất thiện), thì chúng ta sẽ làm cho kamma bất thiện đó ngày càng mạnh hơn bằng cách củng cố sự mong cầu của mình, tức là làm mạnh thêm “kamma viññāṇa” đã khởi lên từ ārammaṇa đó.

Connection to Kamma Viññāṇa and Rebirth

Mối liên hệ giữa Kamma Viññāṇa và Tái sinh

  1. In the “WebLink: suttacentral: Cetanā Sutta (SN 12.38),” we get further clarification on how this “intention” relates to our “future expectations” that manifest as “kamma viññāṇa.”

Trong “WebLink: suttacentral: Cetanā Sutta (SN 12.38)”, chúng ta được giải thích rõ hơn về cách “tác ý” này liên hệ với “những mong cầu trong tương lai”, vốn biểu hiện thành “kamma viññāṇa”.

“Yañca, bhikkhave, ceteti yañca pakappeti yañca anuseti, ārammaṇametaṁ hoti viññāṇassa ṭhitiyā. Ārammaṇe sati patiṭṭhā viññāṇassa hoti. Tasmiṁ patiṭṭhite viññāṇe virūḷhe āyatiṁ punabbhavābhinibbatti hoti.”

Translated:

Dịch:

“Bhikkhus, what you intend or plan (based on your underlying tendencies or anusaya), help grow that anusaya and become a support for the kamma viññāṇa.

“Này các bhikkhu, những gì các ông chủ ý hoặc dự định (dựa trên các khuynh hướng tiềm ẩn hay anusaya của mình) sẽ làm cho anusaya ấy tăng trưởng và trở thành nền tảng cho kamma viññāṇa.

When one focuses on an ārammaṇa (with an expectation/intention), kamma viññāṇa becomes established.

Khi một người hướng tâm vào một ārammaṇa (với sự mong cầu hoặc tác ý), kamma viññāṇa sẽ được thiết lập.

When that viññāṇa is established and grows, that can bring rebirth into a new state of existence in the future.”

Khi viññāṇa ấy đã được thiết lập và tiếp tục tăng trưởng, nó có thể dẫn đến sự tái sinh vào một trạng thái hiện hữu mới trong tương lai.”

  • That is what I mentioned in #1 above. For an intention/expectation to arise, an ārammaṇa must first bring in sensory input. For greedy anticipation for a particular food to occur, one must either taste that food or the memory of consuming that food must come to mind first.

Đó chính là điều tôi đã đề cập ở mục #1. Để một tác ý hay sự mong cầu khởi lên, trước hết phải có một ārammaṇa mang đến một đối tượng giác quan. Ví dụ, để khởi lên sự thèm muốn một món ăn nào đó, trước hết người ấy phải nếm món ăn đó hoặc ký ức về việc từng ăn món đó phải xuất hiện trong tâm.

  • Then we start thinking, speaking, and acting about how to get more of it to eat. The more we do, the more that “kamma viññāṇa” will grow (“saṅkhāra paccaya viññāṇa” in Paṭicca Samuppāda.)

Sau đó, chúng ta bắt đầu suy nghĩ, nói và hành động để có thêm món ăn đó. Chúng ta càng làm như vậy thì “kamma viññāṇa” càng tăng trưởng (“saṅkhāra paccaya viññāṇa” trong Paṭicca Samuppāda).

  • Growing the “kamma viññāṇa” is the same as “growing the strength of the kamma.” Such saṅkhāra are abhisaṅkhāra!

Làm cho “kamma viññāṇa” tăng trưởng cũng chính là “làm tăng sức mạnh của kamma”. Những saṅkhāra như vậy chính là abhisaṅkhāra!

  • That is how we accumulate kamma with intention (cetanā.)

Đó là cách chúng ta tích lũy kamma thông qua tác ý (cetanā).

Strength of Kamma

Sức mạnh của Kamma

  1. There are two key factors to be remembered in evaluating how to assess the relative strength of a kamma:

Có hai yếu tố quan trọng cần ghi nhớ khi đánh giá mức độ mạnh yếu của một kamma:

(i) Which of the dasa akusala is the intention? For example, it could be taking a life, stealing, or harsh speech. As we see, the relative strengths decrease in that order. Who is affected is not involved in this step. The “cetanā” in “cetanāhaṁ, bhikkhave, kammaṁ vadāmi”, is just which dasa akusala is in one’s mind.

(i) Tác ý thuộc loại nào trong dasa akusala? Ví dụ, đó có thể là sát sinh, trộm cắp hoặc nói lời thô ác. Như chúng ta thấy, mức độ nghiêm trọng giảm dần theo đúng thứ tự đó. Ở bước này, đối tượng bị ảnh hưởng chưa được xét đến. Từ “cetanā” trong câu “cetanāhaṁ, bhikkhave, kammaṁ vadāmi” chỉ đơn giản là dasa akusala nào đang hiện diện trong tâm.

(ii) Then the strength of the kammā vipāka will also depend on the “level of consciousness” or “status” of the living beings affected by that kammā. For example, killing a human will bring stronger kamma vipāka than killing an animal.

(ii) Sau đó, mức độ mạnh của kammā vipāka còn phụ thuộc vào “mức độ ý thức” hay “địa vị” của chúng sinh bị ảnh hưởng bởi kammā đó. Ví dụ, giết một con người sẽ dẫn đến kamma vipāka nặng hơn so với giết một con vật.

Some Examples

Một số Ví dụ

  1. In the case of a person killing a bunch of people with a bomb, his intention (cetanā) is to kill. Thus the dasa akusala involved is “pāṇātipātā,” that of taking a life.

Trong trường hợp một người dùng bom giết nhiều người, tác ý (cetanā) của người đó là giết hại. Vì vậy, dasa akusala liên quan ở đây là “pāṇātipātā”, tức là sát sinh.

  • Now to the second step. He may not even know who got killed. By some coincidence, if the bomb killed a parent of the killer, then he would have done an ānantariya pāpa kammā. If an Arahant died, the same. If a Sotāpanna died, it would not be an ānantariya kammā but still be equivalent to killing thousands of ordinary humans.

Bây giờ đến bước thứ hai. Người đó thậm chí có thể không biết mình đã giết ai. Nếu trùng hợp quả bom giết chính cha hoặc mẹ của người đó, thì người ấy đã tạo một ānantariya pāpa kammā. Nếu người bị giết là một vị Arahant thì cũng như vậy. Nếu người bị giết là một vị Sotāpanna, thì tuy không phải là ānantariya kammā, nhưng vẫn tương đương với việc giết hại hàng nghìn người bình thường.

  • So, it is essential to understand that “cetanā” is which of the dasa akusala are in one’s mind while committing a kammā. It could be more than one. In the case of the bomber, there is micchā diṭṭhi and likely greed also, in addition to “pāṇātipātā.”

Vì vậy, điều quan trọng là phải hiểu rằng “cetanā” chính là loại dasa akusala nào đang hiện diện trong tâm khi một người tạo kammā. Có thể có nhiều hơn một loại cùng lúc. Trong trường hợp của kẻ đánh bom, ngoài “pāṇātipātā” (sát sinh), còn có micchā diṭṭhi và rất có thể cả lòng tham.

  • One can analyze various situations with the two steps in #7 above.

Có thể phân tích nhiều tình huống khác nhau bằng hai bước đã nêu ở mục #7.

  1. Let us consider some prominent examples from the Tipiṭaka.

Chúng ta hãy xem xét một số ví dụ tiêu biểu trong Tipiṭaka.

  • Ascetic Siddhartha had to endure such hardships for six years to attain the Buddhahood because he had said some insulting things regarding the Buddha Kassapa in his previous life. At that time, Siddhartha was a wealthy person named Jotipala and had a friend called Gatikara who listened to desanās from Buddha Kassapa and became an Anāgāmi. Gatikara tried to persuade Jotipala to go and listen to Buddha Kassapa, but Jotipala kept refusing, saying, “I do not want to go and listen to the bald monk.”

Thái tử Siddhartha đã phải chịu đựng những khổ hạnh suốt sáu năm trước khi thành Phật vì trong một kiếp trước, Ngài đã nói những lời xúc phạm đến Đức Phật Kassapa. Khi đó, Siddhartha là một người giàu có tên Jotipala và có một người bạn tên Gatikara. Gatikara thường nghe các bài desanā của Đức Phật Kassapa và đã chứng đắc Anāgāmi. Gatikara nhiều lần khuyên Jotipala đến nghe Đức Phật Kassapa thuyết pháp, nhưng Jotipala luôn từ chối và nói: “Tôi không muốn đi nghe vị sa môn đầu trọc đó.”

  • That kamma forced ascetic Siddhartha to undergo such hardships before attaining Buddhahood. That is a clear example that one DOES NOT NEED TO KNOW that one is insulting a Buddha to accumulate the corresponding kamma vipāka.

Kamma đó đã khiến Thái tử Siddhartha phải trải qua những khổ hạnh như vậy trước khi thành Phật. Đây là một ví dụ rõ ràng cho thấy một người KHÔNG CẦN BIẾT rằng mình đang xúc phạm một vị Phật thì vẫn có thể tạo ra kamma vipāka tương ứng.

  • Eleven more such kamma vipāka brought adverse effects to the Buddha Gotama even after attaining Buddhahood. Three of those were for bad kammā committed against Pacceka Buddhas. It is not possible to recognize a Pacceka Buddha as such because they appear when a Sammā Sambuddha (like Buddha Gotama) is not present, and they cannot teach Dhamma to others.

Có thêm mười một kamma vipāka khác cũng mang đến những hậu quả bất lợi cho Đức Phật Gotama ngay cả sau khi Ngài đã thành Phật. Ba trong số đó là do những kammā bất thiện đã tạo đối với các vị Pacceka Buddha. Không thể nhận biết một vị Pacceka Buddha là như vậy, vì các vị ấy chỉ xuất hiện khi không có một vị Sammā Sambuddha (như Đức Phật Gotama) trên thế gian, và các vị ấy không thể truyền dạy Dhamma cho người khác.

  • Therefore, NOT KNOWING the status of the person (to whom the wrongful act was directed) is not an excuse. These are not rules made up by the Buddha, and the Buddha himself was not immune from those laws. Kammic laws are Nature’s laws, just like laws of gravity. A Buddha discovers them, not make those laws.

Vì vậy, việc KHÔNG BIẾT địa vị của người mà mình đã gây hại không thể được xem là một lý do bào chữa. Đây không phải là những quy tắc do Đức Phật đặt ra, và chính Đức Phật cũng không nằm ngoài các quy luật ấy. Các quy luật của kamma là những quy luật của tự nhiên, giống như định luật hấp dẫn. Một vị Phật chỉ khám phá ra chúng chứ không tạo ra chúng.

  • Kamma/kamma vipāka is a complex subject. Let us consider one more aspect of a “completed kamma” or “kamma patha.”

Kamma/kamma vipāka là một chủ đề rất phức tạp. Chúng ta hãy xem thêm một khía cạnh khác của một “kamma hoàn chỉnh” hay “kamma patha”.

Kamma and Kamma Patha

Kamma và Kamma Patha

  1. A given akusala kamma takes four stages to be “completed.”

Một akusala kamma phải trải qua bốn giai đoạn để được xem là “hoàn thành”.

  • For example, in the case of taking a life, the following are the four steps:

Ví dụ, trong trường hợp sát sinh, có bốn bước như sau:

(i) one must think that it is alive,

phải nhận biết đối tượng đó là một sinh vật còn sống,

(ii) making a plan to kill that being intentionally,

cố ý lập kế hoạch để giết sinh vật đó,

(iii) executing the plan to kill,

thực hiện kế hoạch giết hại,

(iv) a living being ends up dead.

sinh vật đó thực sự chết.

  • Upon completing all five steps, that kamma becomes a “kamma with maximum strength” or a kamma patha.

Khi hoàn thành đầy đủ tất cả các bước trên, kamma đó sẽ trở thành một “kamma có sức mạnh tối đa”, hay một kamma patha.

  • As the number of completed steps keeps increasing, the severity of the vipāka will increase. When all are complete, a kamma becomes a kamma patha, and the kammā vipāka will be the strongest possible.

Số bước được hoàn thành càng nhiều thì mức độ nghiêm trọng của vipāka càng tăng. Khi tất cả các bước đều hoàn tất, kamma sẽ trở thành một kamma patha, và kammā vipāka sẽ đạt mức mạnh nhất có thể.

  • When we walk on grass, we may unintentionally kill many small insects. But since the “intention” is not there, none of the five factors will come to play. If someone hits a toy snake intending to kill, only the last factor will not be fulfilled.

Khi chúng ta đi trên cỏ, có thể vô tình giẫm chết nhiều côn trùng nhỏ. Tuy nhiên, vì không có “tác ý”, nên không có yếu tố nào trong các yếu tố trên được hội đủ. Nếu ai đó đánh một con rắn đồ chơi với ý định giết, thì chỉ có yếu tố cuối cùng là không được thỏa mãn.

  1. Let us consider another example of the four steps that constitute a kamma patha involving lying/deceiving (musāvāda.)

Chúng ta hãy xem một ví dụ khác về bốn bước cấu thành một kamma patha liên quan đến việc nói dối hoặc lừa gạt (musāvāda).

  • (i) there must be a person(s) to be deceived,

phải có một người hoặc nhiều người là đối tượng bị lừa dối,

(ii) one plans to deceive that person(s),

lập kế hoạch lừa dối người đó hoặc những người đó,

(iii) carries out the deception,

thực hiện hành vi lừa dối,

(iv) that person (and possibly others not even intended) suffer due to that deception.

người đó (và có thể cả những người khác ngoài dự tính) phải chịu tổn hại do sự lừa dối ấy.

  • I have been trying to find a Tipiṭaka reference for these “five factors.” Please comment in the discussion forum if you know.

Tôi đã cố gắng tìm nguồn tham khảo trong Tipiṭaka về “năm yếu tố” này. Nếu bạn biết, xin vui lòng chia sẻ trong diễn đàn thảo luận.

  • If all factors are completed, the “kammic energy” will be optimized, and it becomes a “janaka kamma,” possibly leading to rebirth in a bad realm. If only some factors are completed, such a kamma can bring vipāka during a lifetime.

Nếu tất cả các yếu tố đều được hoàn thành, thì “năng lượng kamma” sẽ đạt đến mức tối đa và trở thành một “janaka kamma”, có thể dẫn đến tái sinh vào một cõi xấu. Nếu chỉ có một số yếu tố được hoàn thành, thì kamma đó có thể chỉ trổ vipāka trong chính đời sống hiện tại.

Dasa Akusala Expand to Forty

Dasa Akusala Mở Rộng Thành Bốn Mươi

  1. In Buddha Dhamma, it is always one’s intention that matters. Based on that, each dasa akusala expands to 40. For example, the following four are inclusive in pāṇātipātā:

Trong Dhamma của Đức Phật, điều quan trọng nhất luôn là tác ý của một người. Dựa trên nguyên tắc đó, mỗi dasa akusala được mở rộng thành bốn mươi trường hợp. Ví dụ, pāṇātipātā bao gồm bốn trường hợp sau:

(i) Taking life by oneself

Tự mình sát sinh.

(ii) Getting someone else to kill

Xúi giục hoặc sai người khác sát sinh.

(iii) Helping another to kill

Giúp đỡ người khác sát sinh.

(iv) Praising a killing by another

Tán thành hoặc ca ngợi việc sát sinh do người khác thực hiện.

  • There are ten suttā in the Kammapathavagga của Aṅguttara Nikāya that lists those “four divisions” for each of the dasa akusala, AN 4.264 through AN 4.273. The first sutta is “WebLink: suttacentral: Killing Living Creatures (AN 4.264).” You can click the “next” arrow at the bottom of the webpage to get to all ten suttā.

Có mười suttā trong Kammapathavagga thuộc Aṅguttara Nikāya liệt kê bốn hình thức này cho mỗi dasa akusala, từ AN 4.264 đến AN 4.273. Sutta đầu tiên là “WebLink: suttacentral: Killing Living Creatures (AN 4.264).” Bạn có thể nhấp vào mũi tên “next” ở cuối trang để xem đầy đủ cả mười suttā.

  • In another example, regarding micchā diṭṭhi, the following also count. Propagating micchā diṭṭhi to others, encouraging others to cultivate micchā diṭṭhi (say, for instance, that the rebirth process is not valid), or praising such practices.

Một ví dụ khác liên quan đến micchā diṭṭhi: những hành động sau đây cũng được tính. Đó là truyền bá micchā diṭṭhi cho người khác, khuyến khích người khác nuôi dưỡng micchā diṭṭhi (chẳng hạn như nói rằng tiến trình tái sinh không có thật), hoặc ca ngợi những quan điểm như vậy.

  • That is how ten dasa akusala expand to forty.

Đó là cách mười dasa akusala được mở rộng thành bốn mươi trường hợp.

  • As one starts avoiding more and more of these forty actions, one will start feeling the early stages of Nibbāna or “nivana,” i.e., cooling down the mind.

Khi một người bắt đầu tránh ngày càng nhiều trong bốn mươi hành động này, người ấy sẽ bắt đầu cảm nhận những giai đoạn đầu của Nibbāna hay “nivana”, tức là sự nguội mát của tâm.

Complexity of Life

Sự phức tạp của Cuộc sống

  1. Buddha has taught us how to understand why different living beings are born that way and why people are born with wide-ranging health, wealth, beauty, etc.

Đức Phật đã chỉ dạy cách hiểu vì sao các chúng sinh khác nhau lại được sinh ra theo những cách khác nhau, và vì sao con người được sinh ra với sức khỏe, tài sản, sắc đẹp, v.v. rất khác nhau.

Có lần một vị Brahma hỏi Đức Phật vì sao điều đó xảy ra. Lời giải thích của Đức Phật được ghi trong “WebLink: suttacentral: Cūḷakammavibhaṅga Sutta (MN 135)”.

Ngoài ra, xem “Complexity of Life and the Way to Seek ‘Good Rebirths’.”